Radio Kosova e Lirë Radio-Kosova e Lirë, Radio e luftës çlirimtare, paqes dhe bashkimit kombëtar, Zëri i lirisë, besnikja e pavarësisë dhe e bashkimit të shqiptarëve.
Tema të tjera...
Të gjithë gënjejnë; ky është një fakt i provuar mirë i psikologjisë njerëzore. Një pyetje më e mirë është pse politikanët gënjejnë, zakonisht me pasoja shumë më të mëdha për shoqërinë, të cilat shpesh as nuk i marrin në konsideratë. Arsyet pse politikanët gënjejnë, mashtrojnë, vjedhin, komplotojnë, godasin pas shpine, mbulojnë dhe i shesin njerëzit janë të thjeshta. Njerëz egoistë, sipërfaqësorë, mendjengushtë dhe dritëshkurtër, shpesh edhe të këqij, vendosin njerëzit më të këqij në detyrë për përfitimin e tyre. Pse duhet të habitet dikush që udhëheqësit tanë janë narcisistë, të fiksuar pas pushtetit, perversë, hajdutë dhe gënjeshtarë? Ka kaluar shumë kohë që duhet të kishim dalë me një formë të re qeverisjeje që eliminon si korrupsionin ashtu edhe budallallëkun. Do të përfundojmë shpejt në gropën e plehrave komuniste.
A ekziston diçka e tillë si lidershipi autoritar në një shoqëri demokratike, apo është një kontradiktë që mund të përfundojë vetëm me rënien e udhëheqësit ose me rënien e demokracisë? Njohuritë e shkencëtarëve politikë ofrojnë pak udhëzime. Në politikën krahasuese, “autoritar” i referohet një sistemi në të cilin nuk mbahen zgjedhje të lira dhe të ndershme. Në psikologjinë politike, një “personalitet autoritar” është dikush që vlerëson respektin, bindjen dhe sjelljen e mirë mbi pavarësinë, kujdesin dhe kuriozitetin — preferenca që duket se kanë njëfarë korrelacioni me sjelljen e votimit. Por këto qasje nuk na ndihmojnë të vlerësojmë sjelljen dhe politikat pasi të jenë zgjedhur udhëheqësit. Po ashtu, ato nuk mund të na tregojnë me saktësi nëse përhapja e lajmeve të rreme mund të konsiderohet “autoritare”, apo nëse mbledhja e fshehtë e të dhënave tona personale kërcënon demokracinë.
Vështirësia që ka shkenca politike në interpretimin e këtyre fenomeneve buron nga tri kufizime në të menduarit rreth asaj që përbën “autoritare” ose “autokratike”. Së pari, kjo është një kategori e mbetur pa përkufizim të vetin: autokratike konsiderohen të gjitha regjimet që nuk organizojnë zgjedhje të lira dhe të ndershme. Së dyti, ekziston një theks i madh te zgjedhjet, ndërsa si shkencëtarët politikë ashtu edhe qytetarët e zakonshëm janë skeptikë ndaj një marrëdhënieje të drejtpërdrejtë midis të drejtës së votimit dhe kontrollit real mbi vendimmarrjen politike. Kjo lidhet me problemin e tretë: supozimin se vendimmarrja politike — qoftë demokratike apo autoritare — ende zhvillohet kryesisht në nivel shtetëror. Kjo qasje injoron ndikimin e proceseve të shumta të globalizimit gjatë dekadave të fundit.
Për të kuptuar se çfarë duhet të konsiderohet “autoritare” sot, na duhet një përkufizim i autoritarizmit që është thelbësor dhe dinamik, në vend që thjesht të tregojë një mungesë ose mangësi; një përkufizim që përqendrohet në sabotimin e proceseve të llogaridhënies në kuptimin më të gjerë, jo vetëm në drejtësinë e zgjedhjeve; dhe një përkufizim që, për këtë arsye, mundëson edhe vlerësimin e proceseve politike brenda shtetit, mbi shtetin ose midis shteteve. Një përkufizim që përqendrohet në praktikat politike dhe jo vetëm në sistemet politike na mundëson të kuptojmë më mirë trendet autoritare në shekullin XXI dhe t’u përgjigjemi pyetjeve urgjente me të cilat përballet shoqëria.
Në të njëjtën kohë, nuk ka kuptim që kategoria e “autoritarizmit” të zgjerohet aq shumë sa të përfshijë çdo fenomen politik me ndikim negativ mbi qytetarët. Diskriminimi, dhuna, korrupsioni dhe pabarazia mund të lidhen me praktikat autoritare, por ato nuk janë sinonime të tyre. Unë e përkufizoj një praktikë autoritare si “një model veprimi, i ngulitur në një kontekst institucional, që saboton llogaridhënien ndaj njerëzve mbi të cilët një aktor politik ushtron kontroll, ose ndaj përfaqësuesve të tyre, duke penguar aksesin në informacion ose duke shtypur zërin e tyre”. Praktika të tilla — nga mashtrimet zgjedhore dhe burgosja e disidentëve deri te censura dhe propaganda — janë të zakonshme në regjimet autoritare, por ato nuk janë unike vetëm për to.
Pengimi i aksesit në informacion mund të ndodhë në dy mënyra: përmes sekretit dhe përmes gënjeshtrave. Politikanët, sigurisht, shpesh e zbukurojnë, e shtrembërojnë dhe e shmangin të vërtetën, por një model sistematik i pengimit të informacionit shkon shumë përtej një gënjeshtre të vetme ose një interpretimi të njëanshëm të fakteve. Për shembull, një gënjeshtër e vogël mund të mos jetë gjithmonë pjesë e një modeli më të gjerë manipulimi. Megjithatë, kur gënjeshtrat bëhen të vazhdueshme dhe të organizuara, ato mund të shërbejnë si mekanizëm për të dekurajuar qytetarët dhe për të penguar pjesëmarrjen në proceset demokratike, përfshirë edhe votimin. Ky shembull ilustron se si sabotimi i proceseve të llogaridhënies, përmes gënjeshtrave dhe manipulimit të informacionit, mund të lidhet drejtpërdrejt me shtypjen e votës.
