Radio Kosova e Lirë Radio-Kosova e Lirë, Radio e luftës çlirimtare, paqes dhe bashkimit kombëtar, Zëri i lirisë, besnikja e pavarësisë dhe e bashkimit të shqiptarëve.
Tema të tjera...
Mashtrimi është pjesë e jetës sonë të përditshme; ai është pjesë e asaj që jemi. Ajo që na dallon secilin prej nesh është shkalla e mashtrimit që përfshijmë në jetën tonë. Prandaj, mënyra se si e shohim dhe e interpretojmë mashtrimin – dhe, rrjedhimisht, “të vërtetën” – varet nga perspektiva jonë, baza jonë morale, ekspozimi dhe përvojat tona në botën e gjerë, përtej rrethit tonë të menjëhershëm jetësor.
Kjo ese do të përpiqet të gjejë një përkufizim të përgjithshëm të mashtrimit që do të pajtohet me shumicën dhe do të eksplorojë se si mashtrimi është i pranishëm në jetën tonë, si ndikon ai dhe në çfarë mase përfshihet në politikë. Do të argumentohet se mashtrimi është i nevojshëm në politikë – ndonjëherë i dobishëm (dhe ndonjëherë jo) – dhe kjo sepse ne, si publik i gjerë, e lejojmë atë.
Duke u mbështetur në shkollat e mendimit të Makiavelit dhe Strauss-it mbi mënyrën se si mashtrimi është pjesë integrale e politikës – dhe duke e shqyrtuar këtë pohim përmes studimeve të rasteve të Luftës së Vietnamit dhe Luftës së Irakut – kjo ese arrin në përfundimin se arsyeja pse politikanët përdorin mashtrimin është se ai ndonjëherë konsiderohet më i dëshirueshëm sesa e vërteta absolute, si dhe sepse është më e lehtë të shfrytëzohet dhe t’i bëhet apel prirjes së thellë të natyrës njerëzore drejt vetëmashtrimit.
Megjithatë, gënjeshtra dhe mashtrimi shpesh përdoren në mënyrë të ndërsjellë. Për të gënjyer, duhet të thuhet diçka që folësi beson se është e rreme. Mashtrimi i angazhon njerëzit në një masë më të thellë, me qëllimin për të anashkaluar vlerën e dukshme të një “gënjeshtre”. Gënjeshtra është një formë fabrikimi, ku informacioni i rremë krijohet dhe paraqitet si i vërtetë; ndërsa mashtrimi, veçanërisht në politikë, është më tepër i motivuar nga manipulimi, ku informacioni teknikisht i vërtetë paraqitet jashtë kontekstit për të krijuar një implikim të rremë.
Mashtrimi varet nga dy kritere: së pari, është i qëllimshëm; dhe së dyti, është i projektuar për të fituar një avantazh për praktikuesin.
Për të kuptuar pse dhe si përfshihet mashtrimi në politikë, kërkohet një analizë më e thellë e njerëzve të përfshirë, si dhe një vështrim mbi kuptimin e sjelljes njerëzore dhe arsyetimit që lidhet me mashtrimin. Në kuptimin më themelor, politikanët dhe ata që janë të angazhuar në proceset qeverisëse të jetës sonë të përditshme dallohen nga publiku i gjerë vetëm për shkak të autoritetit që ne, si publik, ua japim atyre. Prandaj, edhe ata janë të ndjeshëm ndaj aspekteve të sjelljes dhe njohjes së një qenieje njerëzore të zakonshme.
Studimet që mbështesin nocionin e vetëmashtrimit tregojnë se kjo vlen edhe për politikanët; siç argumentohet në këtë ese, kjo përkthehet natyrshëm në vendimet dhe veprimet e tyre. Nuk është çudi që politika, si çdo pjesë tjetër e jetës, përfshin mashtrimin; rrjedhimisht, mashtrimi është i pranishëm dhe shpesh i domosdoshëm në politikë.
Vetëmashtrimi ka shumë përkufizime, dhe ashtu si me përkufizimet e gënjeshtrës dhe mashtrimit, ai manifestohet në nivele të ndryshme tek individë të ndryshëm. Individët kanë prirje t’i trajtojnë vlerat e tyre personale si një pikë ideale reference dhe, si rrjedhojë, shpërfillin, hedhin poshtë ose riinterpretojnë informacionin e disponueshëm. Njerëzit priren të mbajnë, të përthithin dhe të zmadhojnë informacionin që i vendos vlerat dhe përkatësitë e tyre në një dritë të favorshme, ndërsa shpërfillin pjesën tjetër. Statusi i politikës, siç përfaqësohet në media, shpesh është i paqartë midis argëtimit dhe transmetimit të së vërtetës së verifikueshme.
Politikanët kanë nevojë për mbështetjen e popullit. Në një demokraci liberale, kjo mbështetje nuk mund të detyrohet apo të merret si e mirëqenë; prandaj, ata shpesh ndërtojnë një personazh që përmbush standardet e pranueshme për publikun, çka mund të çojë në forma të ndryshme mashtrimi. Politikanët kanë më pak nxitje për të qenë absolutisht të sinqertë dhe shpesh mashtrojnë, sepse qëndrimi i tyre në detyrë është i kufizuar në kohë dhe, rrjedhimisht, llogaridhënia e tyre është e përkohshme. Ata e dinë se shpesh nuk ka rëndësi vetëm nëse thuhet e vërteta, por nëse realizohet qëllimi; në këtë kuptim, bëhet “çfarëdo që duhet bërë”, edhe nëse kjo përfshin elemente mashtrimi ose keqorientimi.
Politikanët kanë prirje t’i shpërqendrojnë qytetarët nga aspektet negative të vendimmarrjes së përditshme politike dhe të kanalizojnë emocionet publike drejt arritjes së qëllimeve të tyre, duke iu drejtuar ndjenjës së nacionalizmit dhe preferencave personale apo besnikërisë ndaj grupit dhe partisë, veçanërisht në rastet e luftërave.
Mashtrimi në politikë konsiderohet pothuajse “tradicional”; ai nuk është fenomen i kohëve të fundit dhe as një modë e përkohshme. Sjellja e politikanëve është ndikuar nga mënyra se si është ushtruar politika në të kaluarën, dhe roli i mashtrimit ka evoluar nëpërmjet një procesi mësimi: duke analizuar mashtrimet politike të së kaluarës, politikanët kanë nxjerrë mësime mbi atë që funksionon dhe atë që nuk funksionon, si dhe kur dhe si ta përdorin atë në mënyrë më efektive. Prandaj, mashtrimi në politikën moderne është bërë më i sofistikuar dhe më delikat në ekzekutimin e tij.
Ka shumë mënyra se si mashtrimi përdoret në politikë dhe për shumë arsye. Në këtë ese, mashtrimi mund të shërbejë si taktikë diversioni ose si mjet për të ruajtur një imazh të favorshëm në marrëdhënie. Veçanërisht në politikën e jashtme, vendimet shpesh merren me arsyetimin se janë të pranueshme apo të justifikueshme sepse bëhen “në shërbim të interesit kombëtar”. Mashtrimi mund të konsiderohet i nevojshëm për arritjen e suksesit politik, sepse ne, si shoqëri, shpesh e trajtojmë atë si të pashmangshëm dhe, nëse perceptohet si i bërë me mirëbesim, nuk priten pasoja të rënda. Për këtë arsye, ai bëhet më i lehtë për t’u toleruar dhe për t’u menaxhuar.
