Ferat Shala

Ferat Shala: Kush humb më shumë nga vonesa për miratimin e Ligjit për vlerat e luftës së UÇK-së?

Ferat Shala: Kush humb më shumë  nga vonesa për miratimin e Ligjit për vlerat e luftës së UÇK-së?

Kuvendi i Republikës së Kosovës, ka dështuar  sërish të miratojë ligjin për vlerat e luftës së UÇK-së. Kjo vonesë në miratimin e këtij ligji mundë te ketë pasoja edhe më të mëdha nga këto që deri tani i kemi parë dhe përjetuar. Humbjet nga vonesa për miratimin e këtij ligji mundë të jenë të mëdha dhe të pa riparueshme.

Kush në fakt humb nga vonesa në miratimin e këtij ligji?

Humbet shteti i Kosovës duke u vonuar në institucionalizimin e kësaj vlere sublime të lirisë dhe pavarësisë. Është thënë e stërthënë që vlera më e madhe e lirisë, pavarësisë dhe shtet-ndërtimit të Kosovës është UÇK-ja. Kosova shtet i pavarur, ashtu sikur është tani, nuk do të ishte e tillë pa luftën e lavdishme të UÇK-ja. Ishte Ushtria Çlirimtare e Kosovës dhe lufta e saj e lavdishme që i dhe vulën lirisë dhe shtetësisë së Kosovës. Prandaj, nëse Republika e Kosovës, është produkt i vlerës së UÇK -së, atëherë, duke e ruajtur, nderuar dhe kultivuar këtë vlerë, ne mbrojmë, çmojmë dhe respektojmë shtetësinë e Kosovës.

Humbet historia më e re e Kosovës, duke i dhënë rastin të tjerëve që ta përdhosin, tjetërsojnë dhe nëpërkëmbin luftën e pastër dhe heroike të UÇK-së. Është konfirmuar nga historian, njohës të zhvillimeve shoqërore dhe analistë vendor dhe ndërkombëtarë që UÇK-ja është faqja më e ndritur e historisë tonë kombëtare dhe ndërmarrja më e suksesshme politike e ushtarake e vendit tonë, andaj vonesat dhe dyshimet në formalizmin ligjor të kësaj vlere, do ta dëmtojnë UÇK-në edhe në aspektin historik.

Humbet trashëgimia jonë kombëtare duke mos arritur që luftës së UÇK-së, t’i japë vendin meritor në piedestalin e vlerave kombëtare të çmueshme, të pazëvendësueshme dhe të papërsëritshme. Të rikujtojmë që ishte pikërisht UÇK-ja që bashkoj shqiptarët nga të gjitha trojet etnike dhe nga diaspora në një zë të vetëm, dhe si asnjëherë më parë na bëri unik para botës duke e ndërkombëtarizuar çështjen e shqiptarëve dhe duke e vënë në agjendat më të rëndësishme të organizatave të vendosjes ndërkombëtare.

Humbet dhe zbehet vlera e lirisë. Qëllimi themelor i luftës së Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, ishte liria. Ishte e drejta për të qenë i lirë dhe për të vendosur pa presion dhe pa ndikime. UÇK është sinonim i vlerës së lirisë së Kosovës, që është vulosur me gjakun e heronjve, dëshmorëve dhe me sakrificën e popullit tonë liridashës. Andaj vonesa në njohjen e kësaj vlere origjinale të lirisë në mënyrë ligjore, e zbehin dhe e minimizojnë këtë vlerë dhe qëllimin për të cilin UÇK ishte themeluar.

Humbet demokracia e brishtë e shoqërisë sonë. Mbrojta e vlerave të UÇK-së, është edhe demokratike, humane dhe emancipuese.

Një kulturë të tillë të ruajtjes së vlerave kombëtare dhe historike të një populli e gjejmë kudo në botë në vende demokratike. Ka shumë shembuj e praktika të ndryshme të ruajtjes së këtyre vlerave autentike, përmes muzeve, memorialeve, monumenteve , institucioneve dhe ligjeve të veçanta. Andaj shoqëria e jonë e re, duke mos qenë në gjendje që të ofrojë mbrojtjen e merituar ligjore për vlerat e UÇK-së, dëshmon që ende nuk është në radhën e shoqërive të vërteta demokratike që mbrojnë vlerat fundamentale të saj.

Humbet shteti ligjor, duke mos qenë në gjendje të ofrojë mbrojtje ligjore për një çështje që aq sa është e drejtë ligjore është edhe obligative ndaj të gjitha kategorive që përfshihen në këtë ligj, Qëllimi i themelimit të Kuvendit të Kosovës, dhe i zgjedhjes së përfaqësuesve të formacioneve politike në kuvend është mbrojtja dhe përfaqësimi i interesave të qytetarëve, përmes nxjerrjes dhe miratimit të akteve ligjore që janë në interes dhe në shërbim të shoqërisë. Duke dështuar të mbrojë me ligj të drejtat dhe interesave të një grupi që ka përfshirje të një shtrese kaq të rëndësishme të shoqërisë, Kuvendi i Kosovës, dështon në misionin e tij për të bërë ligje në shërbim të përfaqësuesve që i kanë zgjedhur.

Humbet drejtësia, duke rrezikuar edhe më tej që vlerat e luftës së UÇK-së, të nëpërkëmben dhe të gjykohen në mënyrë të pa drejtë. Fatkeqësisht, edhe sot pas 20 vitesh të përfundimit të luftës, Kosova po vazhdon të paguajë çmimin e lirisë, po vazhdon të bëjë sakrifica e kompromise të dhimbshme me të vetmin qëllim, që vlera e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës dhe e luftës sonë për liri, të mbetet e pastër, e paprekshme dhe e pakontestueshme. Në mungesë të mbrojtjes ligjore të vlerave të luftës së UÇK-së, po vazhdon të humbet edhe drejtësia jonë që shpesh edhe po bëhet subjekt i eksperimenteve ndërkombëtare.

Humbet uniteti ynë para një çështje me interes të përgjithshëm. Mbrojtja dhe kultivimi i vlerave të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës do të duhej të na bashkonte, sepse është vlerë kolektive e popullit të Kosovës. Nuk është vlerë individuale e as klanore. Është vlerë përtej interesave politike e grupore. Të gjitha formacionet politike që kanë marrë besimin e popullit do duhej të jenë pjesë e formalizmit të mbrojtjes së vlerave të luftës sonë. Andaj, askush nuk duhet të ketë frikë që të jetë pjesë e procesit të mbrojtjes së vlerave të UÇK -së. Askush nuk duhet të ketë dyshime dhe dilema në mbrojtje të vlerave të popullit të cilin e përfaqëson.

Nga vonesat për miratimin e ligjit të vlerave të UÇK-së, humbasin të gjithë ata që ja donë të mirën shtetit të Kosovës, dhe fitojnë ata që kanë interesa ta njollosin dhe nëpërkëmbin luftën e UÇK-së. Andaj sa më shumë që të vonohet miratimi i këtij ligji, aq më të mëdha do të jenë pasojat për të ardhmen.

Duke mbështetur ligjin për vlerat e luftës së Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, deputetët e zgjedhur në Kuvendin e Kosovës, e kryejmë një obligim të vonuar, i cili është dashur kaherë të finalizohej. Duke votuar për mbrojtjen e vlerave të luftës së UÇK-së, deputetët i japin fuqi ligjore këtyre vlerave dhe i bëjnë ato që të njihen, përjetohen dhe të vlerësohen edhe nga gjeneratat e ardhshme.

Kontrolloni gjithashtu

-Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata mbeten njerëz me bindje, dobësi, -Nuk mund të kryqëzohet një artist i madh sepse si qytetar ka zgjedhur të mbështesë dikë, ashtu siç miliona njerëz mbështesin parti, drejtues apo ekipe sportive të ndryshme. -Ne shpesh kalojmë menjëherë nga adhurimi në linçim publik. -Një deklaratë e vetme mjafton që rrjetet sociale të harrojnë kontributet e një jete të tërë. -Kjo është padrejtësi morale dhe mungesë kulture demokratike. Albert Z. ZHOLI Kam pasur fatin të zhvilloj shumë takime dhe intervista me aktorin e madh "Nderi i Kombit" Robert Ndrenika. Në jetën e përditshme ai është krejt ndryshe nga shpërthimi artistik që shohim në skenë apo në ekran. Një intelektual i qetë, i mençur, i kulturuar, me një finesë komunikimi që të bën menjëherë për vete. Në bisedë flet me maturi, me humor të hollë dhe me atë urtësi që vjen vetëm nga njerëzit që kanë jetuar shumë dhe kanë lexuar akoma më shumë. Ndërsa në skenë ai shndërrohet krejtësisht: shpërthen me energji, emocion dhe forcë interpretimi, duke e bërë publikun të qeshë, të mendojë apo të përlotet. Bisedat me të kanë qenë gjithmonë si orë mësimi. Nga çdo takim me Robert Ndrenikën merr diçka: kulturë, përvojë jetësore, filozofi të thjeshtë njerëzore dhe mbi të gjitha dashurinë për artin. Pikërisht ndaj, kur shoh reagimet e ashpra ndaj një deklarate të tij si qytetar, mendoj se duhet të dimë të ndajmë figurën e kolosit të skenës shqiptare nga bindjet apo simpatitë personale që ai mund të ketë në jetën e tij private. Debatet shterpw Ende në rrjetet sociale vazhdon të diskutohet deklarata e aktorit të madh shqiptar Robert Ndrenika gjatë paraqitjes së kryebashkiakut Erion Veliaj në seancën gjyqësore të kësaj të premteje. Në atë seancë një numër i madh artistësh kishin shkuar në mbështetje të Veliajt, ndërsa takimi më i komentuar ishte ai i Robert Ndrenikës me kryebashkiakun, pak minuta para nisjes së procesit. Fjalët e aktorit: “Ç’të mbeti nga burgu, do ta vazhdoj unë”, krijuan menjëherë reagime të shumta. Disa e interpretuan si humor të hidhur, disa si solidaritet njerëzor, të tjerë si mbështetje politike. Në rrjetet sociale shpërthyen debatet, kritikat, ironitë dhe madje sulmet personale. Por pikërisht këtu lind nevoja për një reflektim më të thellë: a duhet gjykuar një artist i madh për një deklaratë emocionale të bërë si qytetar? Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata mbeten njerëz me bindje, dobësi, simpati dhe preferenca personale. Një artist nuk jeton vetëm në skenë. Ai ka dy jetë: jetën artistike dhe jetën qytetare. Në skenë ai i përket publikut, historisë dhe artit; jashtë saj ai i përket vetes, bindjeve dhe emocioneve të tij njerëzore. Aktor i madh Robert Ndrenika është një nga aktorët më të mëdhenj shqiptarë të të gjitha kohërave. Breza të tërë janë rritur me rolet e tij në teatër dhe kinematografi. Ai nuk është thjesht një aktor i suksesshëm, por një institucion më vete i artit shqiptar. Emri i tij lidhet me dhjetëra role që kanë hyrë në memorien kolektive të shqiptarëve. Nga “Horizonte të hapura”, “I teti në bronx”, “Kapedani”, “Koncert në vitin 1936”, “Në shtëpinë tonë”, “Mësonjtorja”, “Prefekti”, “Nëntori i dytë”, “Besa e kuqe”, “Shirat e vjeshtës”, “Shi në plazh” e deri te dhjetëra interpretime të tjera në teatër, Robert Ndrenika ka qenë një shkollë më vete interpretimi. Figura e tij artistike është ngritur mbi talentin, punën dhe përkushtimin shumëvjeçar ndaj skenës shqiptare. Vetëm roli i Qazim Mulletit tek filmi “Prefekti” do të mjaftonte që emri i tij të mbetej përgjithmonë në historinë e kinemasë shqiptare. Ndërsa personazhe të tjerë si Stefi, Agush Kalemi apo Fotaqi treguan dimensionin e jashtëzakonshëm të një aktori që dinte të lëvizte mes humorit, dramës dhe tragjikomikes me një natyrshmëri të rrallë. Deklarata spontane Por gjithë kjo pasuri artistike nuk mund dhe nuk duhet të fshihet nga një deklaratë spontane apo nga një simpati personale politike. Nuk mund të kryqëzohet një artist i madh sepse si qytetar ka zgjedhur të mbështesë dikë, ashtu siç miliona njerëz mbështesin parti, drejtues apo ekipe sportive të ndryshme. Dikush është me Partizanin, dikush me Tiranën; dikush majtas, dikush djathtas. Kjo është pjesë e pluralizmit dhe e lirisë individuale. Është e mundur që Robert Ndrenika të ketë simpati njerëzore për Erion Veliajn. Është gjithashtu e mundur që ai ta vlerësojë për investimet që janë bërë në art, kulturë, teatro apo aktivitete artistike gjatë kohës që Veliaj drejtoi Bashkinë e Tiranës. Kjo mbetet zgjedhje personale dhe nuk cenon aspak madhështinë e tij si artist. Problemi qëndron tek mënyra sesi shoqëria jonë reagon. Ne shpesh kalojmë menjëherë nga adhurimi në linçim publik. Një deklaratë e vetme mjafton që rrjetet sociale të harrojnë kontributet e një jete të tërë. Kjo është padrejtësi morale dhe mungesë kulture demokratike. Në vendet me traditë demokratike artisti ndahet nga bindja e tij politike. Askush nuk ua mohon veprat artistëve sepse votojnë majtas apo djathtas. Arti nuk është gjykatë politike. Një aktor nuk matet me deklaratat e momentit, por me atë që ka lënë në kulturën kombëtare. Robert Ndrenika ka lënë shumë më tepër sesa një fjali të komentuar në rrjetet sociale. Ai ka lënë personazhe, emocione, humor, lot dhe kujtime që jetojnë prej dekadash në publikun shqiptar. Rreziku Një komb që nuk respekton ikonat e tij artistike rrezikon të humbasë kujtesën kulturore. Kritika është normale dhe demokracia e lejon debatin, por debati nuk duhet të kthehet në fshirje të figurës së një artisti që i ka dhënë aq shumë kulturës shqiptare. Ndaj, përtej polemikave të ditës, duhet të dimë të ndajmë artistin nga qytetari. Robert Ndrenika mbetet një kolos i skenës shqiptare. Ndërsa Robert Ndrenika qytetar ka të drejtën e tij të mendojë, të ndiejë dhe të mbështesë kë të dojë. Pikërisht kjo ndarje është thelbi i një shoqërie demokratike dhe i qytetërimit kulturor.

Albert Z. Zholi: Robert Ndrenika mes artit dhe qytetarisë, mes madhështisë dhe kryqëzimit

-Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata …