Jakup Krasniqi

Jakup Krasniqi: Rënia e Jasharëve mobilizoi kombin për liri

( Në 18 vjetorin e rënies së Adem Legjendarit,(1) dhe familjes së tij)

Drejtuesit e shtetit dhe pretendentet e tij, për të drejtuar shtetin, duhet ta adresojnë qartë e pa ekuivokë meritën e brezave që na sollën në ketë ditë. Nuk kam asnjë dyshim, se merita është e gjithë kombit, pasi i tërë kombi ka pranuar për shekuj, jetën si të “gjarprit nën gur” për t’i mbrojtur këto troje. Sigurisht që krye meritat ju shkojnë atyre që ishin më me integritet, që kishin guximin e gatishmërinë për tu përballur edhe me rreziqe të pa parashikueshme. Guximi e integriteti, i ka shtyrë përpara proceset politike që kanë mbajtur të gjallë idealin e çlirimit e të bashkimit kombëtar, kjo ka ndodhur të cilido komb në Botë. Por, nuk ka ndodhur në asnjë vend të Botës, që meritat t’ju adresohen atyre që nuk kanë pasur guxim e integritet për të luftuar për Liri e Pavarësi?! Çështjet, qofshin historike a politike, duhet të adresohen saktë, mbi bazën e fakteve, e të veprave politike e jo të dëshirave!

Shumë breza luftuam dhe u flijuan, u  ndoqën dhe u përndoqën për liri e çlirim dhe të gjithë se bashku e përgatiten ambientin dhe terrenin për brezin e Adem Legjendarit, për brezin e UÇK-së, që ta jetësojë idealin e brezave për liri e çlirim. Pra Ushtria Çlirimtare e Kosovës dhe Komandanti i saj, Adem Legjendari janë: “buka, gjaku dhe jeta” e Shtetit të Pavarur, Sovran dhe Demokratik të Kosovës. Vargu i dëshmorëve të kombit është shumë i gjatë, është i të gjitha trojeve shqiptare, por balli i tyre ishte Adem Legjendari. Secili nga ne e din se Komandanti Legjendar Adem Jashari, nuk e ka arritur çlirimin e Kosovës nga Serbia, nuk ka marrë asgjë për vete a familjen nga Kosova, por i ka dhënë shumëçka e gjithçka që kishte ai e familja e tij fisnike.

Adem Jashari, nuk e jetoi lirinë në Kosovën e lirë, sepse preferoj vdekjen për liri e jo jetën në robëri. Rënia e tij dhe e Jasharëve Legjendar, mobilizoi gjithë kombin shqiptar për çlirimin e Kosovës. Liria e Pavarësia jonë, nuk do të vinin, pa flijimin e tij e të familjes se tij! Vetëm ajo rënie e madhe e mobilizoi kombin në luftën çlirimtare! Të tjerët kishte kohë që e kishin demobilizuar popullin e Kosovës, me frikën e luftës. Të ligj e anti njerëz janë të gjithë ata që përpiqen ta adresojnë kudo tjetër, vetëm jo aty ku është, Liria e Pavarësia e Kosovës! Më të ligj se mohësit, janë vetëm ata që u përpiqen dhe arritën te një masë e njerëzve, që dashurinë e tyre  për Legjendarin, ta kthejnë në dashuri për xhepin, barkun a një vend pune?! Kjo është tepër e dhembshme, madje e tmerrshme, sidomos për ata luftëtarë të orëve të para që shkelen mbi idealin e dinjitetin e tyre, të dëshmuar në një kohë tepër të vështirë e të mohuar në liri?!

Ketë fakt, faktin e mobilizimit të kombit për çlirim, nuk e kupton shumë kush, kur Adem Jashari më të drejtë krahasohet më personalitete legjendare të kombit, por ata nuk e kanë parasysh ose nuk  duan të kenë parasysh gjithë dimensionin e madhështisë të Komandantit Legjendar, Adem Jashari dhe të familjes së tij.

Pse po e them ketë?

Po e them ketë se pa konsistencën e konsekuencën e Adem Jasharit për të formuar Formacionet e Para të UÇK-së, pa vazhdimin e rritjen e ushtarëve të UÇK-së, pa gatishmërinë për të luftuar e rënë për liri, nuk do të sigurohej vazhdimësia e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës. Ta themi shkurt, Adem Jashari me jetën dhe veprën e tij të pa kontestueshme, është themeluesi i UÇK-së, rreth të cilit janë bashkuar të gjitha bërthamat e UÇK-së anë e kënd Kosovës. Rasti i Adem Jasharit, rasti i Jasharëve Legjendar është rasti më unikat në Botë, i cili jo më jetën e tij, por më rënien e tij e të familjes, mobilizoj kombin shqiptar në luftën për Liri. Nuk e di, nëse ka në Botë, qoftë edhe një rast të tillë!

Në ketë 18 vjetor, kurrë më shumë se sot, në 17 vjetet e lirisë e 8 vjetet e Pavarësisë, nuk kemi pasur nevojë më të madhe për t’ju drejtuar liri-bërësve për t’i falënderuar për lirinë që e kemi dhe kërkuar falje deri në përulje për mëkatet që po i bëjnë qeveritarët dhe njerëzit e paguar nga ta! Qeveritarë që mandatin na e paskan marrë (si e kanë marrë nuk ka rëndësi), nga qytetarët?!

Të përfundojmë: E sotmja qoftë e mjerë siç po shfaqet  këto ditë, qoftë edhe e pa shpresë për momentin, në asnjë formë a mënyrë nuk mund ta zbehë e as shëmtoj, Lirinë e Pavarësinë e Republikës, nuk mund ta zvetënoj asnjë formë e meskinitetit njerëzor, Madhështinë e veprës së Dëshmorëve të Kombit – Shtetin e Pavarur, Sovran e Demokratik!

Lavdi Adem Jasharit!

Lavdi Familjes Jashari!

Lavdi Dëshmorëve të Kombit!

***

1 . Fjalori Shqip – shqip në internet, për fjalën legjendë/ar jep ketë shpjegim: Që është kthyer në legjendë, që është si në legjendë, që është karakteristik për legjendat; që bën trimëri të pashoqe, që mbetet i pavdekshëm, madhështor, i jashtëzakonshëm. Hero legjendar. Figurë legjendare. Luftë (epope) legjendare. Trimëri (qëndresë, vepër) legjendare. Forcë legjendare. (Fjalor Shqip-shqip)

Kontrolloni gjithashtu

-Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata mbeten njerëz me bindje, dobësi, -Nuk mund të kryqëzohet një artist i madh sepse si qytetar ka zgjedhur të mbështesë dikë, ashtu siç miliona njerëz mbështesin parti, drejtues apo ekipe sportive të ndryshme. -Ne shpesh kalojmë menjëherë nga adhurimi në linçim publik. -Një deklaratë e vetme mjafton që rrjetet sociale të harrojnë kontributet e një jete të tërë. -Kjo është padrejtësi morale dhe mungesë kulture demokratike. Albert Z. ZHOLI Kam pasur fatin të zhvilloj shumë takime dhe intervista me aktorin e madh "Nderi i Kombit" Robert Ndrenika. Në jetën e përditshme ai është krejt ndryshe nga shpërthimi artistik që shohim në skenë apo në ekran. Një intelektual i qetë, i mençur, i kulturuar, me një finesë komunikimi që të bën menjëherë për vete. Në bisedë flet me maturi, me humor të hollë dhe me atë urtësi që vjen vetëm nga njerëzit që kanë jetuar shumë dhe kanë lexuar akoma më shumë. Ndërsa në skenë ai shndërrohet krejtësisht: shpërthen me energji, emocion dhe forcë interpretimi, duke e bërë publikun të qeshë, të mendojë apo të përlotet. Bisedat me të kanë qenë gjithmonë si orë mësimi. Nga çdo takim me Robert Ndrenikën merr diçka: kulturë, përvojë jetësore, filozofi të thjeshtë njerëzore dhe mbi të gjitha dashurinë për artin. Pikërisht ndaj, kur shoh reagimet e ashpra ndaj një deklarate të tij si qytetar, mendoj se duhet të dimë të ndajmë figurën e kolosit të skenës shqiptare nga bindjet apo simpatitë personale që ai mund të ketë në jetën e tij private. Debatet shterpw Ende në rrjetet sociale vazhdon të diskutohet deklarata e aktorit të madh shqiptar Robert Ndrenika gjatë paraqitjes së kryebashkiakut Erion Veliaj në seancën gjyqësore të kësaj të premteje. Në atë seancë një numër i madh artistësh kishin shkuar në mbështetje të Veliajt, ndërsa takimi më i komentuar ishte ai i Robert Ndrenikës me kryebashkiakun, pak minuta para nisjes së procesit. Fjalët e aktorit: “Ç’të mbeti nga burgu, do ta vazhdoj unë”, krijuan menjëherë reagime të shumta. Disa e interpretuan si humor të hidhur, disa si solidaritet njerëzor, të tjerë si mbështetje politike. Në rrjetet sociale shpërthyen debatet, kritikat, ironitë dhe madje sulmet personale. Por pikërisht këtu lind nevoja për një reflektim më të thellë: a duhet gjykuar një artist i madh për një deklaratë emocionale të bërë si qytetar? Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata mbeten njerëz me bindje, dobësi, simpati dhe preferenca personale. Një artist nuk jeton vetëm në skenë. Ai ka dy jetë: jetën artistike dhe jetën qytetare. Në skenë ai i përket publikut, historisë dhe artit; jashtë saj ai i përket vetes, bindjeve dhe emocioneve të tij njerëzore. Aktor i madh Robert Ndrenika është një nga aktorët më të mëdhenj shqiptarë të të gjitha kohërave. Breza të tërë janë rritur me rolet e tij në teatër dhe kinematografi. Ai nuk është thjesht një aktor i suksesshëm, por një institucion më vete i artit shqiptar. Emri i tij lidhet me dhjetëra role që kanë hyrë në memorien kolektive të shqiptarëve. Nga “Horizonte të hapura”, “I teti në bronx”, “Kapedani”, “Koncert në vitin 1936”, “Në shtëpinë tonë”, “Mësonjtorja”, “Prefekti”, “Nëntori i dytë”, “Besa e kuqe”, “Shirat e vjeshtës”, “Shi në plazh” e deri te dhjetëra interpretime të tjera në teatër, Robert Ndrenika ka qenë një shkollë më vete interpretimi. Figura e tij artistike është ngritur mbi talentin, punën dhe përkushtimin shumëvjeçar ndaj skenës shqiptare. Vetëm roli i Qazim Mulletit tek filmi “Prefekti” do të mjaftonte që emri i tij të mbetej përgjithmonë në historinë e kinemasë shqiptare. Ndërsa personazhe të tjerë si Stefi, Agush Kalemi apo Fotaqi treguan dimensionin e jashtëzakonshëm të një aktori që dinte të lëvizte mes humorit, dramës dhe tragjikomikes me një natyrshmëri të rrallë. Deklarata spontane Por gjithë kjo pasuri artistike nuk mund dhe nuk duhet të fshihet nga një deklaratë spontane apo nga një simpati personale politike. Nuk mund të kryqëzohet një artist i madh sepse si qytetar ka zgjedhur të mbështesë dikë, ashtu siç miliona njerëz mbështesin parti, drejtues apo ekipe sportive të ndryshme. Dikush është me Partizanin, dikush me Tiranën; dikush majtas, dikush djathtas. Kjo është pjesë e pluralizmit dhe e lirisë individuale. Është e mundur që Robert Ndrenika të ketë simpati njerëzore për Erion Veliajn. Është gjithashtu e mundur që ai ta vlerësojë për investimet që janë bërë në art, kulturë, teatro apo aktivitete artistike gjatë kohës që Veliaj drejtoi Bashkinë e Tiranës. Kjo mbetet zgjedhje personale dhe nuk cenon aspak madhështinë e tij si artist. Problemi qëndron tek mënyra sesi shoqëria jonë reagon. Ne shpesh kalojmë menjëherë nga adhurimi në linçim publik. Një deklaratë e vetme mjafton që rrjetet sociale të harrojnë kontributet e një jete të tërë. Kjo është padrejtësi morale dhe mungesë kulture demokratike. Në vendet me traditë demokratike artisti ndahet nga bindja e tij politike. Askush nuk ua mohon veprat artistëve sepse votojnë majtas apo djathtas. Arti nuk është gjykatë politike. Një aktor nuk matet me deklaratat e momentit, por me atë që ka lënë në kulturën kombëtare. Robert Ndrenika ka lënë shumë më tepër sesa një fjali të komentuar në rrjetet sociale. Ai ka lënë personazhe, emocione, humor, lot dhe kujtime që jetojnë prej dekadash në publikun shqiptar. Rreziku Një komb që nuk respekton ikonat e tij artistike rrezikon të humbasë kujtesën kulturore. Kritika është normale dhe demokracia e lejon debatin, por debati nuk duhet të kthehet në fshirje të figurës së një artisti që i ka dhënë aq shumë kulturës shqiptare. Ndaj, përtej polemikave të ditës, duhet të dimë të ndajmë artistin nga qytetari. Robert Ndrenika mbetet një kolos i skenës shqiptare. Ndërsa Robert Ndrenika qytetar ka të drejtën e tij të mendojë, të ndiejë dhe të mbështesë kë të dojë. Pikërisht kjo ndarje është thelbi i një shoqërie demokratike dhe i qytetërimit kulturor.

Albert Z. Zholi: Robert Ndrenika mes artit dhe qytetarisë, mes madhështisë dhe kryqëzimit

-Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata …