Radio Kosova e Lirë Radio-Kosova e Lirë, Radio e luftës çlirimtare, paqes dhe bashkimit kombëtar, Zëri i lirisë, besnikja e pavarësisë dhe e bashkimit të shqiptarëve.
Tema të tjera...
Në vitet 1976–1987, Teatri Popullor vazhdoi të ishte një nga institucionet më të rëndësishme të jetës kulturore shqiptare. Në skenën e tij u vunë vepra të dramaturgjisë shqiptare, por edhe pjesë të zgjedhura të dramaturgjisë botërore, duke i dhënë repertorit një larmi më të madhe artistike. Kjo periudhë u karakterizua nga prania e regjisorëve dhe aktorëve të një niveli të lartë, ndërmjet të cilëve spikatën Pirro Mani, Drita Agolli, Fatos Haxhiraj, Alfred Bualoti e Andon Qesari, si dhe aktorët e mëdhenj Kadri Roshi, Sandër Prosi, Violeta Manushi, Tinka Kurti, Margarita Xhepa, Sulejman Pitarka, Robert Ndrenika, Rikard Ljarja, Reshat Arbana, Naim Frashëri, Ndrek Luca e Lazër Filip dhe dy të pavlerësuarit si duhet: aktorët e mëdhenj, Drita Pelinku dhe Prokop Mima, sepse vinin nga shtresa të pasura.
Në këtë periudhë u dalluan veçanërisht vepra që mbetën gjatë në kujtesën e publikut, si “Nata e dymbëdhjetë”, “Shkëlqimi dhe rënia e shokut Zylo” dhe, mbi të gjitha, komedia “Pallati 176”. Kjo e fundit, me autorësi të Adelinës Balashi dhe me regji të Alfred Bualotit e Andon Qesarit, u shfaq për herë të parë më 18 mars 1986 dhe pati një sukses të jashtëzakonshëm, duke kaluar 500 shfaqje. Roli i Vanit, i interpretuar nga Roland Trebicka, u bë një nga krijimet më të spikatura të komedisë shqiptare.
Vlera e kësaj periudhe qëndron edhe te brezi i madh i aktorëve që krijuan një traditë të fuqishme të interpretimit skenik. Ata i dhanë dramaturgjisë shqiptare jetë, karakter dhe emocione, duke e bërë Teatrin Popullor një nga qendrat kryesore të formimit të shijes artistike të publikut.
Në këtë periudhë teatri nuk ishte vetëm një institucion spektakli, por edhe një shkollë e madhe artistike, ku u formuan dhe u afirmuan aktorë të rinj pranë mjeshtërve të mëdhenj të skenës shqiptare. Pikërisht ky bashkim brezash do të ndikonte fuqishëm në zhvillimin e mëtejshëm të teatrit shqiptar.
Suksesi i komedis “Pallati 176”, pati një sukses të madh, sepse shpaloste probleme të kohës dhe jepte mesazhe të së resë, që luftonte të afirmohej. Suksesi i saj lidhej veçanërisht me interpretimin brilant të Roland Trebickës, por edhe me Violeta Manushin, Anastas Kristoforin, Pavlina Manin, Elida Janushin e Eva Alikajn.
ESTRADA E TIRANËS
Estrada e Tiranës zinte një vend të veçantë në jetën kulturore e artistike të vendit. E krijuar në vitin 1952, ajo u bë gjatë viteve ’70–’80 një nga institucionet më të dashura të publikut. Nëpërmjet skeçeve, parodive, kupleteve, monologëve, këngëve, valleve dhe numrave akrobatikë, Estrada përcillte humorin dhe satirën e kohës dhe sillte në skenë personazhe e situata nga jeta e përditshme.
Në vitet 1976–1987 ajo kishte një trupë të fuqishme artistike, ku spikatën Skënder Sallaku, Melpomeni Çobani, Vasillaq Vangjeli, Anita Take, Met Bega dhe shumë të tjerë. Skënder Sallaku ishte një nga figurat emblematike të humorit shqiptar, ndërsa Melpomeni Çobani, e vlerësuar si “Artiste e Popullit” më 1976, ishte një nga aktoret më të spikatura të Estradës.
Një vend të rëndësishëm në shfaqjet e Estradës zinin edhe këngëtarët. Në skenën e saj u afirmuan Vaçe Zela, Fitnete Rexha, Pavlina Nika, Luan Zhegu, Ema Qazimi, Liljana Kondakçi, Kozma Dushi dhe Irma Libohova, duke e bërë Estradën një formë të plotë të artit të varietetit.
Estrada e Tiranës ishte gjithashtu një institucion me aktivitet shumë të dendur. Sipas kujtimeve të artistëve, në periudhën e saj të lulëzimit jepte deri në 26 shfaqje në muaj, me salla të mbushura vazhdimisht. Ajo nuk kufizohej vetëm në Tiranë, por zhvillonte turne dhe shfaqje edhe në qytete e lokalitete të ndryshme të vendit.
Në historinë e kulturës shqiptare, Estrada e Tiranës mbetet një nga shkollat më të rëndësishme të humorit, këngës dhe artit të varietetit, ndërsa artistët e saj krijuan figura që mbetën gjatë në kujtesën e publikut.
Përveç rretheve Shkodër e Korçë, Fier e Durrës, Elbasan, Vlorë, gjatë viteve 1980 u krijuan estrada e teatro në të gjitha rrethet e tjera të Shqipërisë.
Dihet, se humori ka lindur në Shkodër dhe ka vazhduar të krijohet e interpretohet në çdo rreth. Kujtohen me nostalgji humoristët e mëdhenj për humoristët më të shquar shqiptarë, veçanërisht ata që ishin aktivë dhe të njohur deri në vitin 1987, do të veçoja këta emra:
-Tano Banushi – një nga figurat më të mëdha të humorit shqiptar.
-Skënder Sallaku – figurë emblematike e Estradës së Tiranës.
-Mihal Popi – aktor i shquar i humorit dhe i skenës.
-Vasillaq Vangjeli – një nga humoristët e njohur të Estradës së Tiranës.
-Melpomeni Çobani – aktore e madhe e humorit dhe e estradës.
-Luftar Paja – një nga humoristët më të dashur të skenës shqiptare.
-Gaqo Llaka – humorist i njohur, sidomos në vitet ’70–’80.
-Zef Deda – përfaqësues i rëndësishëm i humorit shkodran.
-Met Bega – një nga figurat e spikatura të Estradës së Tiranës.
-Kujtim Spahivogli – aktor dhe regjisor me kontribut të rëndësishëm në skenën shqiptare.
-Haxhi Rama – ndër humoristët e njohur të estradave.
-Fadil Hasa – një nga figurat më të dashura të humorit shqiptar, veçanërisht në estradat e qyteteve.
-Koço Devole – autor, aktor dhe humorist shumë i rëndësishëm i viteve ’70–’80.
-Vladimir Grillo – i njohur edhe për interpretimet humoristike dhe zërin
Ndër humoristët shkodran:
-Zef Deda – një nga figurat më të njohura të humorit shkodran.
-Tano Banushi – figurë madhore e humorit shqiptar, me traditë të fortë shkodrane dhe një nga emrat më të rëndësishëm të skenës së humorit.
-Paulina Hoti – aktore e humorit dhe e Estradës së Shkodrës.
-Mimoza Pojani – aktore e njohur e skenës humoristike shkodrane.
-Maksim Hebovija – aktor dhe humorist i Estradës së Shkodrës.
-Gëzim Kruja – një nga emrat më të spikatur të humorit shkodran, i cili u bë veçanërisht i njohur në dekadat pasuese.
Përveç rretheve kryesore, që i kishin teatrot dhe estradat, u hapën teatro dhe estrada në të gjitha rrethet e tjera.
X
