Mustafë Shaqiri: Në kujtim të 20 vjetorit të betejës së UÇPMB-së në fshatin Bukoc të Preshevës

Sot u bënë 20 vjet nga beteja e zhvilluar në mes të forcave të Ushtrisë Çlirimtare për Preshevë, Bujanoc dhe Medvegjë dhe forcave militare serbe në fshatin Bukoc të Preshevës. Është e ditur se historia e rezistencës shqiptare kurrë nuk është ndërprerë, por ajo me daljen publike të UÇK-së, mori zhvillim masiv. Si i tillë, ky zhvillim masiv kaloi edhe kufijtë e Kosovës në përpjekje për liri dhe bashkim kombëtar. Andaj, sot me këtë datë, në shenjë respekti për dëshmorët, të plagosurit e luftës dhe luftëtarët e lirisë, po e sjell në kujtesë për lexuesin në mënyrë modeste betejën e parë në Zonën Operative të Preshevës, të Ushtrisë Çlirimtare për Preshevë, Bujanoc dhe Medvegjë, e njohur si beteja e Bukocit. Fshati Bukoc, ndonëse për nga hapësira dhe numri i banorëve është fshat shumë i vogël, por për nga kontributi atdhetarë, ai të kthen në histori me kontributin që ka dhënë ky fshat në lëvizjen çlirimtare. Në këtë fshat, që nga vitet 1980-ta kanë vepruar celula të organizatave të fshehta me karakter çlirimtar. Natyrisht, në luftën e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, ky fshat, jo vetëm që kishte luftëtarë , por u bë një nga bazat më të rëndësishme qoftë për grumbullimin e teknikës luftarake me destinacion Kosovën, qoftë për strehimin e shumë luftëtarëve nga zonat e ndryshme të luftës së vitit 1997-1999. Natyrisht, për shkak të pozitës gjeografike, ky fshat u bë një pikë reference për të gjitha celulat e organizuara të Preshevës, në rast të ndonjë vendimi të caktuar për veprim luftarak.

Në këtë pikëpamje edhe gjatë luftës së Ushtrisë Çlirimtare për Preshëvë Bujanoc dhe Medvegjë, fshati Bukoc u bë një nga fortifikimet e pa tejkalueshme kundrejt forcave pushtuese serbe deri në përfundim të luftës në vitin 2001. Vlen të theksohet, nëse kthehemi në retrospektivë, fshati Bukocë, në mungesë të objektit shkollorë nga klasa e V-të deri në të VIII-të, vegjëlia e këtij fshati shkollimin e kanë kryer në fshatin Rahovicë. Kjo çështje dha rezultate të më vonshme ngase, për shkak të njohjeve gjatë shkollimit, u ndërlidhën raportet shoqërore në mes të këtyre fshatrave, të cilat gjatë luftës çlirimtare të Kosovës, këto dy fshatra tani më i kishin njësitë e gatshme të veprimit. Natyrisht, dhe unë isha pjesë e këtyre celulave dhe fshati Bukoc me një fjalë u bë dhe fshati im. Por pa dashur të hyjë në histori, sot në ndërim dhe respekt për dëshmorët, të plagosurit e luftës dhe veteranët, dua ta sjellë në kujtesë një nga betejat e para të Zonës Operative të Preshevës së Ushtrisë Çlirimtare për Preshevë, Bujanoc dhe Medvegjë.

Vlen të theksohet se me datë 28 Nëntor të vitit 2000 dy njësi çlirimtare kemi hyrë në fshatin Maxhere. Ky fshat na priti me të gjitha nderimet dhe respektin e duhur duke hapur shtëpitë dhe duke na dhënë në dispozicion të gjithë kapacitetin e tyre si fshat për luftëtarët e UÇPMB-së. Për derisa në fshatin Maxhere ishim duke e sistemuar teknikën e luftës, sistemimin e luftëtarëve më datën 06 dhjetor të vitit 2000, në komandën e Brigadës 113 Ibrahim Fejzullahu vjen lajmi se forcat serbe kanë hyrë në fshatin Bukoc dhe kanë maltretuar banorët e fshatit. Nga ky zhvillim, Komanda e Brigadës merr vendim për hartimin e planit operativ në mbrojtje të fshatit Bukoc. Kështu që më datë 08 dhjetor 2000, njësitet tona lëshohen në drejtim të Bukocit. Përkundër asaj që ne ishim në fazën e grumbullimit të teknikës luftarake dhe sistemimit të luftëtarëve u vlerësua e domosdoshme zgjerimi i vijës mbrojtëse. Kjo ishte dita ku tani më na ndanin vetëm disa orë nga beteja e parë në këtë zonë kundër forcave serbe. Natyrisht, përkushtimi, si nga ana psikike dhe fizike e luftëtarëve ishte në çdo nivel të duhur dhe vullneti për ballafaqim me forcat serbe ishte i papërshkrueshëm. Çasti i shumë pritur erdhi.

Beteja nisi pikërisht të vendi i quajtur, “Kodra e Varenave”. Kjo ishte beteja e parë në Zonën Operative të Preshevës, në kuadër të Brigadës 113 Ibrahim Fejzullahu, ku forcat serbe pësuan disfatë dhe u detyruan të tërhiqen. Vlen të theksohet se në këtë betejë një kontribut të pashembullt e kanë dhënë njësiti nga Malisheva që ishte i integruar në kuadër të brigadës. Pas kësaj beteje, fshati Bukoc u shndërrua vija e parë mbrojtëse në këtë periudhë. Është për tu theksuar, se pas kësaj beteje, formohet dhe Batalioni II i Brigadës 113- “Ibrahim Fejzullahu”, nën komandën e Shaban Ukshinit- Komandant Terri, ku u integrua pak ditë më vonë dhe njësiti nga Suhareka në krye me Fatmir Guraziun. Andaj, në respektim të kësaj date iu qoftë lavdi e përjetshme dëshmorëve të kombit! Respekt të gjithë të plagosurve dhe veteranëve të luftës çlirimtare.

Me nderime: Mustafë Shaqiri- Shpëtimi, Zv. Komandant i Shtabit të Përgjithshëm dhe Komandat i Zonës Operative të Preshevës së UÇPMB-së.

Kontrolloni gjithashtu

-Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata mbeten njerëz me bindje, dobësi, -Nuk mund të kryqëzohet një artist i madh sepse si qytetar ka zgjedhur të mbështesë dikë, ashtu siç miliona njerëz mbështesin parti, drejtues apo ekipe sportive të ndryshme. -Ne shpesh kalojmë menjëherë nga adhurimi në linçim publik. -Një deklaratë e vetme mjafton që rrjetet sociale të harrojnë kontributet e një jete të tërë. -Kjo është padrejtësi morale dhe mungesë kulture demokratike. Albert Z. ZHOLI Kam pasur fatin të zhvilloj shumë takime dhe intervista me aktorin e madh "Nderi i Kombit" Robert Ndrenika. Në jetën e përditshme ai është krejt ndryshe nga shpërthimi artistik që shohim në skenë apo në ekran. Një intelektual i qetë, i mençur, i kulturuar, me një finesë komunikimi që të bën menjëherë për vete. Në bisedë flet me maturi, me humor të hollë dhe me atë urtësi që vjen vetëm nga njerëzit që kanë jetuar shumë dhe kanë lexuar akoma më shumë. Ndërsa në skenë ai shndërrohet krejtësisht: shpërthen me energji, emocion dhe forcë interpretimi, duke e bërë publikun të qeshë, të mendojë apo të përlotet. Bisedat me të kanë qenë gjithmonë si orë mësimi. Nga çdo takim me Robert Ndrenikën merr diçka: kulturë, përvojë jetësore, filozofi të thjeshtë njerëzore dhe mbi të gjitha dashurinë për artin. Pikërisht ndaj, kur shoh reagimet e ashpra ndaj një deklarate të tij si qytetar, mendoj se duhet të dimë të ndajmë figurën e kolosit të skenës shqiptare nga bindjet apo simpatitë personale që ai mund të ketë në jetën e tij private. Debatet shterpw Ende në rrjetet sociale vazhdon të diskutohet deklarata e aktorit të madh shqiptar Robert Ndrenika gjatë paraqitjes së kryebashkiakut Erion Veliaj në seancën gjyqësore të kësaj të premteje. Në atë seancë një numër i madh artistësh kishin shkuar në mbështetje të Veliajt, ndërsa takimi më i komentuar ishte ai i Robert Ndrenikës me kryebashkiakun, pak minuta para nisjes së procesit. Fjalët e aktorit: “Ç’të mbeti nga burgu, do ta vazhdoj unë”, krijuan menjëherë reagime të shumta. Disa e interpretuan si humor të hidhur, disa si solidaritet njerëzor, të tjerë si mbështetje politike. Në rrjetet sociale shpërthyen debatet, kritikat, ironitë dhe madje sulmet personale. Por pikërisht këtu lind nevoja për një reflektim më të thellë: a duhet gjykuar një artist i madh për një deklaratë emocionale të bërë si qytetar? Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata mbeten njerëz me bindje, dobësi, simpati dhe preferenca personale. Një artist nuk jeton vetëm në skenë. Ai ka dy jetë: jetën artistike dhe jetën qytetare. Në skenë ai i përket publikut, historisë dhe artit; jashtë saj ai i përket vetes, bindjeve dhe emocioneve të tij njerëzore. Aktor i madh Robert Ndrenika është një nga aktorët më të mëdhenj shqiptarë të të gjitha kohërave. Breza të tërë janë rritur me rolet e tij në teatër dhe kinematografi. Ai nuk është thjesht një aktor i suksesshëm, por një institucion më vete i artit shqiptar. Emri i tij lidhet me dhjetëra role që kanë hyrë në memorien kolektive të shqiptarëve. Nga “Horizonte të hapura”, “I teti në bronx”, “Kapedani”, “Koncert në vitin 1936”, “Në shtëpinë tonë”, “Mësonjtorja”, “Prefekti”, “Nëntori i dytë”, “Besa e kuqe”, “Shirat e vjeshtës”, “Shi në plazh” e deri te dhjetëra interpretime të tjera në teatër, Robert Ndrenika ka qenë një shkollë më vete interpretimi. Figura e tij artistike është ngritur mbi talentin, punën dhe përkushtimin shumëvjeçar ndaj skenës shqiptare. Vetëm roli i Qazim Mulletit tek filmi “Prefekti” do të mjaftonte që emri i tij të mbetej përgjithmonë në historinë e kinemasë shqiptare. Ndërsa personazhe të tjerë si Stefi, Agush Kalemi apo Fotaqi treguan dimensionin e jashtëzakonshëm të një aktori që dinte të lëvizte mes humorit, dramës dhe tragjikomikes me një natyrshmëri të rrallë. Deklarata spontane Por gjithë kjo pasuri artistike nuk mund dhe nuk duhet të fshihet nga një deklaratë spontane apo nga një simpati personale politike. Nuk mund të kryqëzohet një artist i madh sepse si qytetar ka zgjedhur të mbështesë dikë, ashtu siç miliona njerëz mbështesin parti, drejtues apo ekipe sportive të ndryshme. Dikush është me Partizanin, dikush me Tiranën; dikush majtas, dikush djathtas. Kjo është pjesë e pluralizmit dhe e lirisë individuale. Është e mundur që Robert Ndrenika të ketë simpati njerëzore për Erion Veliajn. Është gjithashtu e mundur që ai ta vlerësojë për investimet që janë bërë në art, kulturë, teatro apo aktivitete artistike gjatë kohës që Veliaj drejtoi Bashkinë e Tiranës. Kjo mbetet zgjedhje personale dhe nuk cenon aspak madhështinë e tij si artist. Problemi qëndron tek mënyra sesi shoqëria jonë reagon. Ne shpesh kalojmë menjëherë nga adhurimi në linçim publik. Një deklaratë e vetme mjafton që rrjetet sociale të harrojnë kontributet e një jete të tërë. Kjo është padrejtësi morale dhe mungesë kulture demokratike. Në vendet me traditë demokratike artisti ndahet nga bindja e tij politike. Askush nuk ua mohon veprat artistëve sepse votojnë majtas apo djathtas. Arti nuk është gjykatë politike. Një aktor nuk matet me deklaratat e momentit, por me atë që ka lënë në kulturën kombëtare. Robert Ndrenika ka lënë shumë më tepër sesa një fjali të komentuar në rrjetet sociale. Ai ka lënë personazhe, emocione, humor, lot dhe kujtime që jetojnë prej dekadash në publikun shqiptar. Rreziku Një komb që nuk respekton ikonat e tij artistike rrezikon të humbasë kujtesën kulturore. Kritika është normale dhe demokracia e lejon debatin, por debati nuk duhet të kthehet në fshirje të figurës së një artisti që i ka dhënë aq shumë kulturës shqiptare. Ndaj, përtej polemikave të ditës, duhet të dimë të ndajmë artistin nga qytetari. Robert Ndrenika mbetet një kolos i skenës shqiptare. Ndërsa Robert Ndrenika qytetar ka të drejtën e tij të mendojë, të ndiejë dhe të mbështesë kë të dojë. Pikërisht kjo ndarje është thelbi i një shoqërie demokratike dhe i qytetërimit kulturor.

Albert Z. Zholi: Robert Ndrenika mes artit dhe qytetarisë, mes madhështisë dhe kryqëzimit

-Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata …