Shaban, Adem dhe Hamzë Jashari

Skënder Kapiti: Viti 2018, Viti i Adem Jasharit dhe Familjes Jashari

Drenica, zemra shqiptare e cila gjithmonë ka lindur trima; Drenica gjithmonë  në shekuj ka prodhuar rezistencë, kryengritje  dhe heronj të mëdhenj  të cilët  e kanë mposhtur armikun. Dhe pra nuk ishte rastësi që edhe Komandanti legjendar, heroi i madh kombëtar, Adem Jashari  dhe heroizmi madhështor i Familjes Jashari  i lindi Drenica. Ky vit, viti 2018, përkon me 20 vjetorin e Epopesë së Lavdishme e Komandantit Legjendar Adem Jashari dhe e familjes së tij , e cila ka hyrë njëkohësisht në histori   si Epopeja e UÇK-së, dhe si i tillë duhet kremtuar si Viti i Adem Jasharit.

A mos duhen kaluar qindra vite që të shkojnë dhe pastaj të kemi nevojë që të ndërgjegjsohemi dhe të gërmojmë historinë “për t’i rilindur” herojtë kombëtarë. Po e pyes opinionin shqiptar ,sidomos dhe veçanërisht atë të Kosovës, se kush është heroi më i madh kombëtar i shqiptarëve?

 Cila është ngjarja epokale më e lavdishme e cila mundësoi që shqiptarët të kapin kohën dhe që e ndryshoi në mënyrë të përshpejtuar historinë në favor të shqiptarëve?

Cila është ngjarja e cila e ndërkombëtarizoi si kurrë ndonjëherë më parë kaq shumë Çështjen kombëtare shqiptare?

Cila është ngjarja e cila e  detyroi Europën , pikërisht po ato shtete të cilat para 100 vitesh, në vitin  1913,bënë tragjedinë me padrejtësitë më të mëdha në Europë kundër shqiptarëve, cila ngjarje I detyroi ato  pas një shekulli  që të mblidhet në një Konferencë Ndërkombëtare për Çështjen shqiptare ku dhe për herë të parë në të të kishte përfaqësues edhe të shqiptarëve siç ishte ajo e 6 Shkurtit 1999, “Konferenca Rambujesë” në Francë, ngjarje e cila i parapriu edhe ndërhyrjes së NATO-s kundër gjenocidit serb dhe që sollën  lirinë dhe pavarësinë e Kosovës?

Mjaftojnë besoj vetëm këto për të thënë se kjo ishte Epopeja e Komandantit legjendar Adem Jashari me familjen e tij dhe Lufta e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës.

Kush është ai i cili jo vetëm që mbrojti kombin, por edhe e dha jetën ai dhe e gjithë familja e tij kundër një shteti kriminal dhe të armatosur me armët më moderne?

Unë këtu kam parasysh dhe pyes përsëri se pas cilës ngjarje të madhe kombëtare ndryshoi kaq shpejt dhe kaq furishëm rrjedha e historisë në favor të shqiptarëve se sa pas Epopesë së Jasharëve?

Epopeja e Jasharëve është kulmi i qëndresës dhe i  sakrificave njëqind vjeçare të  popullit heroik dhe martir të Kosovës kundër gjenocidit kolonialist serb mbi shqiptarët  me të cilën u kurorëzua Pavarësia e Kosovës.

Adem Jashari dhe familja e tij sakrifikuan vetëm për atdheun dhe për kombin e tij. A mos duhet që të importojmë dhe t’i nderojmë më shumë ata të cilët na i “propozojnë” dhe na i delegojnë të tjerët apo ata të cilët sakrifikuan gjithçka dhe jetën vetëm për kombin e vet. Ne nuk kemi pse të krenohemi aq shumë p.sh. as për kontributin heroik të arvanitasve për lirinë e kombit grek dhe për pavarësinë e Greqisë, dhe as për dinastinë shqiptare të Egjiptit, as për Perandorët e shenjtorët  iliro-dardanë që i shërbyen  Romës dhe Bizantit, dhe as me kryeministrat apo sadriazemët  shqiptarë të cilët i shërbyen  Perandorisë osmane.

Ne duhet të krenohemi së pari dhe më së shumti sidomos me ata heronj të cilët sakrifikuan për kombin, për lirine dhe  për pavarësinë e Shqipërisë. Dhe shembulli më i lartë i kësaj sakrifice është Epopeja e Jasharëve.

Po i pyes shqiptarët se po të kishin pasur në historinë e tyre fqinjët tanë dhe jo vetëm ata por edhe kombet e tjerë të mëdhenj një rast të tillë unikal në botë , sakrificën e pashembullt për liri dhe për pavarësi kombëtare si rasti i Adem Jasharit dhe të antarëve të familjes së tij, çfarë do të kishin bërë ato kombe  si mirënjohje, për ta nderuar dhe për ta përjetësuar  një  hero të tillë  dhe një vepër legjandare të tillë me përmasa të jashtzakonshme  dhe kaq madhështore?

Me sakrificën e Familjes së  Jasharëve shqiptarët do të krenohen përjetësisht.

Me këtë ngjarje madhore dhe prej  Luftës së UÇK- së  u largua dhe u dëbua përfundimisht nga Kosova kolonizatori barbar serb.

Pra Serbia u mund me luftë, dhe Kosova me luftë e fitoi lirinë, pavarësinë dhe shtetin e vet.

Është e vërtetë për rolin e madh e vendimtar që dha NATO për lirinë e Kosovës, por ama ata nuk humbën asnjë jetë njerëzore, kurse Kosova dha heronjt e saj jo vetëm tani ,por ka mbi 100 vite që për Kosovën kanë dhënë jetën mijra e mijra bij e bija të saj, dhe jo vetëm për Kosovën, por në shekuj Kosova më shumë se çdo trevë shqiptare ka dhëne heronj për të gjithë Shqipërinë, për të gjitha trojet shqiptare , për një shtetkomb shqiptar.

Por, sakrifica e Adem Jasharit dhe e familjes së tij për dinjitetin , për krenarinë, për lirinë dhe për pavarësinë dhe për Bashkimin Kombëtar është dhe do të mbetet unike jo vetëm në historinë tonë kombëtare por edhe në atë botërore.

Prandaj ky vit , me rastin e 20 vjetorit të kësaj ngjarje të madhe, si ngjarja më epokale në historinë tonë kombëtare duhej që qeveria e Kosovës ta kishte shpallur si Viti i Adem Jasharit.  Dhe a mos vallë  do duhet të  presim që ta shpallim atë pas 100 apo 200 vitesh?

Epopeja e Jasharëve rilindi dhe ngjalli shpresën,dinjitetin, heroizmin dhe madhështinë e kombit shqiptar dhe të shqiptarëve kudo nëpër trojet e tyre dhe në diasporë, madje edhe te shqiptarët e Shqipërisë, pas atyre ngjarjeve katastrofike të vitit 1997.

Pas kësaj ngjarje erdhi edhe zgjimi dhe ndërgjegjsimi i botës moderne ,demokratike dhe të qytetëruar  për çështjen kombëtare shqiptare e cila si një kualicion ndërkombëtar ndërhyri dhe e çliroi Kosovën. Adem Jashari ka meritën e papërsëritshme kombëtare sepse vepra e tij  dhe Lufta heroike e  UÇK-së e nderkombëtarizoi dhe e lartësoi si kurrë ndonjëherë atdheun e shqiptarëve dhe shqiptarizmin, Kosovën shqiptare dhe të drejtën e saj për liri dhe Pavarësi kombëtare.

Por nderim dhe respekt meritojnë  dhe duhet edhe për ata intelektualë, studiues, historianë dhe shkrimtarë patriotë të cilët dëshminë reale të ngjarjeve të tilla, si kjo e Adem Jasharit, e kanë përjetësuar pikërisht në kohën e duhur, ku më meritori do të mbetet  Libri i shkrimtarit Bedri TAHIRI, Kryevepra letraro-historike e tij  me titullin më të saktë dhe më të merituar “Adem Jashari- legjendë e legjendave”.

 

Kontrolloni gjithashtu

-Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata mbeten njerëz me bindje, dobësi, -Nuk mund të kryqëzohet një artist i madh sepse si qytetar ka zgjedhur të mbështesë dikë, ashtu siç miliona njerëz mbështesin parti, drejtues apo ekipe sportive të ndryshme. -Ne shpesh kalojmë menjëherë nga adhurimi në linçim publik. -Një deklaratë e vetme mjafton që rrjetet sociale të harrojnë kontributet e një jete të tërë. -Kjo është padrejtësi morale dhe mungesë kulture demokratike. Albert Z. ZHOLI Kam pasur fatin të zhvilloj shumë takime dhe intervista me aktorin e madh "Nderi i Kombit" Robert Ndrenika. Në jetën e përditshme ai është krejt ndryshe nga shpërthimi artistik që shohim në skenë apo në ekran. Një intelektual i qetë, i mençur, i kulturuar, me një finesë komunikimi që të bën menjëherë për vete. Në bisedë flet me maturi, me humor të hollë dhe me atë urtësi që vjen vetëm nga njerëzit që kanë jetuar shumë dhe kanë lexuar akoma më shumë. Ndërsa në skenë ai shndërrohet krejtësisht: shpërthen me energji, emocion dhe forcë interpretimi, duke e bërë publikun të qeshë, të mendojë apo të përlotet. Bisedat me të kanë qenë gjithmonë si orë mësimi. Nga çdo takim me Robert Ndrenikën merr diçka: kulturë, përvojë jetësore, filozofi të thjeshtë njerëzore dhe mbi të gjitha dashurinë për artin. Pikërisht ndaj, kur shoh reagimet e ashpra ndaj një deklarate të tij si qytetar, mendoj se duhet të dimë të ndajmë figurën e kolosit të skenës shqiptare nga bindjet apo simpatitë personale që ai mund të ketë në jetën e tij private. Debatet shterpw Ende në rrjetet sociale vazhdon të diskutohet deklarata e aktorit të madh shqiptar Robert Ndrenika gjatë paraqitjes së kryebashkiakut Erion Veliaj në seancën gjyqësore të kësaj të premteje. Në atë seancë një numër i madh artistësh kishin shkuar në mbështetje të Veliajt, ndërsa takimi më i komentuar ishte ai i Robert Ndrenikës me kryebashkiakun, pak minuta para nisjes së procesit. Fjalët e aktorit: “Ç’të mbeti nga burgu, do ta vazhdoj unë”, krijuan menjëherë reagime të shumta. Disa e interpretuan si humor të hidhur, disa si solidaritet njerëzor, të tjerë si mbështetje politike. Në rrjetet sociale shpërthyen debatet, kritikat, ironitë dhe madje sulmet personale. Por pikërisht këtu lind nevoja për një reflektim më të thellë: a duhet gjykuar një artist i madh për një deklaratë emocionale të bërë si qytetar? Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata mbeten njerëz me bindje, dobësi, simpati dhe preferenca personale. Një artist nuk jeton vetëm në skenë. Ai ka dy jetë: jetën artistike dhe jetën qytetare. Në skenë ai i përket publikut, historisë dhe artit; jashtë saj ai i përket vetes, bindjeve dhe emocioneve të tij njerëzore. Aktor i madh Robert Ndrenika është një nga aktorët më të mëdhenj shqiptarë të të gjitha kohërave. Breza të tërë janë rritur me rolet e tij në teatër dhe kinematografi. Ai nuk është thjesht një aktor i suksesshëm, por një institucion më vete i artit shqiptar. Emri i tij lidhet me dhjetëra role që kanë hyrë në memorien kolektive të shqiptarëve. Nga “Horizonte të hapura”, “I teti në bronx”, “Kapedani”, “Koncert në vitin 1936”, “Në shtëpinë tonë”, “Mësonjtorja”, “Prefekti”, “Nëntori i dytë”, “Besa e kuqe”, “Shirat e vjeshtës”, “Shi në plazh” e deri te dhjetëra interpretime të tjera në teatër, Robert Ndrenika ka qenë një shkollë më vete interpretimi. Figura e tij artistike është ngritur mbi talentin, punën dhe përkushtimin shumëvjeçar ndaj skenës shqiptare. Vetëm roli i Qazim Mulletit tek filmi “Prefekti” do të mjaftonte që emri i tij të mbetej përgjithmonë në historinë e kinemasë shqiptare. Ndërsa personazhe të tjerë si Stefi, Agush Kalemi apo Fotaqi treguan dimensionin e jashtëzakonshëm të një aktori që dinte të lëvizte mes humorit, dramës dhe tragjikomikes me një natyrshmëri të rrallë. Deklarata spontane Por gjithë kjo pasuri artistike nuk mund dhe nuk duhet të fshihet nga një deklaratë spontane apo nga një simpati personale politike. Nuk mund të kryqëzohet një artist i madh sepse si qytetar ka zgjedhur të mbështesë dikë, ashtu siç miliona njerëz mbështesin parti, drejtues apo ekipe sportive të ndryshme. Dikush është me Partizanin, dikush me Tiranën; dikush majtas, dikush djathtas. Kjo është pjesë e pluralizmit dhe e lirisë individuale. Është e mundur që Robert Ndrenika të ketë simpati njerëzore për Erion Veliajn. Është gjithashtu e mundur që ai ta vlerësojë për investimet që janë bërë në art, kulturë, teatro apo aktivitete artistike gjatë kohës që Veliaj drejtoi Bashkinë e Tiranës. Kjo mbetet zgjedhje personale dhe nuk cenon aspak madhështinë e tij si artist. Problemi qëndron tek mënyra sesi shoqëria jonë reagon. Ne shpesh kalojmë menjëherë nga adhurimi në linçim publik. Një deklaratë e vetme mjafton që rrjetet sociale të harrojnë kontributet e një jete të tërë. Kjo është padrejtësi morale dhe mungesë kulture demokratike. Në vendet me traditë demokratike artisti ndahet nga bindja e tij politike. Askush nuk ua mohon veprat artistëve sepse votojnë majtas apo djathtas. Arti nuk është gjykatë politike. Një aktor nuk matet me deklaratat e momentit, por me atë që ka lënë në kulturën kombëtare. Robert Ndrenika ka lënë shumë më tepër sesa një fjali të komentuar në rrjetet sociale. Ai ka lënë personazhe, emocione, humor, lot dhe kujtime që jetojnë prej dekadash në publikun shqiptar. Rreziku Një komb që nuk respekton ikonat e tij artistike rrezikon të humbasë kujtesën kulturore. Kritika është normale dhe demokracia e lejon debatin, por debati nuk duhet të kthehet në fshirje të figurës së një artisti që i ka dhënë aq shumë kulturës shqiptare. Ndaj, përtej polemikave të ditës, duhet të dimë të ndajmë artistin nga qytetari. Robert Ndrenika mbetet një kolos i skenës shqiptare. Ndërsa Robert Ndrenika qytetar ka të drejtën e tij të mendojë, të ndiejë dhe të mbështesë kë të dojë. Pikërisht kjo ndarje është thelbi i një shoqërie demokratike dhe i qytetërimit kulturor.

Albert Z. Zholi: Robert Ndrenika mes artit dhe qytetarisë, mes madhështisë dhe kryqëzimit

-Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata …