Skënder S. Kapiti

Skënder S. Kapiti: Duhet të ndëshkohet korporatokracia e korrupsionit dhe krimit

Ky titull shkrimi pyet  se pse dhe si ndodh që në Shqipëri dhe Kosovë sundon dhe qeveris krimi dhe korrupsioni,  dhe njëkohësisht shpreh edhe çudinë se si ka dhe është e mundur kjo, pra kjo si fenomenologji socio-politike sot në kohët moderne. Kjo ndodh pasi në realitetin tone të këqijat lehtësisht ,çuditërisht dhe shpeshshherë e pandërprerë ndodhin.Nuk ka demokraci në Shqipëri dhe në Kosovë sepse sundon korporatokracia e përbindshit korruptiv dhe kriminal e politikës, pushtetit, padrejtësisë dhe e parasë. Kjo “elitë”korporato-hajdutokracie nuk është e interesuar të mbrojë ligjin, vlerat dhe standartet demokratike dhe as për mirëqënien e qytetarëve, por vëtëm për pushtetin, pasurimin dhe luksin e vet. Pjesë dhe shërbëtor i kësaj elite  janë edhe mediat.

Kjo korporatokraci janë peshkaqenët e mëdhenj të krimit, janë kriminelët e politikës, të pushtetit dhe të biznesit të pisët. Kur kriminalizohen drejtësia,politika,pushteti dhe biznesi(ekonomia) atëhere shteti funksionon si një institucion i kriminalizuar, pra si një shtet kriminal, dhe krimi në këtë rast quhet krim shtetëror. Karakterin kriminal shtetit ia jep drejtësia, politika dhe pushteti i kriminalizuar  të cilët e sundojnë shtetin dhe shoqërinë.

Shteti në këtë rast është peng, i kapur dhe rrëmbyer prej këtij rrethi vicioz të kriminalizuar prej së cilës pastaj lindin klane, banda dhe grupe   mafioze per ta kontrolluar dhe për ta sunduar krimin,korrupsionin,ligjin,politikën,pushtetin, drejtësinë,shtetin dhe shoqërinë. Kjo është padrejtësi e pashpallur dhe e padekretuar me ligj por realisht funksionon sikur të jetë e institucionalizuar, dhe, nga padrejtësia burojnë: krimi e terrori i frikësimit dhe nënshtrimi me indiferentizëm; burojnë përndjekja e dëbimi “paqësor” nga jeta politike ,ekonomike, akademike dhe patriotike madje edhe dëbimi nga atdheu i shqiptarëve, i intelektualizmit, profesionalizmit, ndershmërisë dhe i patriotizmit të vërtetë.

Nga padrejtësia në shtet dhe në sistem burojnë varfëria dhe papunësia, rënia shpirtërore dhe morale deri në depresion si dhe humbja e shpresës e perspektivës për një jetë më të mirë, të sigurtë dhe të mirëqënë .

Kjo lloj padrejtësie është ligji, drejtësia, mbrojtja dhe përfitimi më i madh për ata që kanë pushtetin, politikën, paranë dhe ekonominë, dhe kjo është korporatokracia e pashpirt dhe e korruptuar, e që pra, ata janë peshkaqenët e mëdhenj të politikës, pushtetit dhe të parasë që grabisin e shqyejnë pa mëshirë dhe pa u ngopur me prona, pasuri dhe paranë publike, drejtësinë dhe ligjin.Pa u dëbuar këta me votë nga pushteti dhe pa u ndëshkuar nga ligji, e sigurta më e madhe do të jetë se  vetëm drejtësi nuk do të ketë.

Këta peshkaqenë të mëdhenj që media e kriminalizuar, spekulative dhe mercenare na i portretizon dhe reklamon edhe si persona VIP(si individë shumë të rëndësishëm), duke na i paraqitur si persona me ndikim dhe me respekt publik duke e edukuar kështu edhe shoqërinë me edukatën negative, korruptivdashëse  dhe jo  drejtësidashëse.

Këta peshkaqenë të mëdhenj që janë pushtetarë e qeveritarë qëndrorë por edhe kryekomunarë e kryebashkiakë,deputetë,ministra,drejtorë e administratorë si dhe pa harruar sidomos edhe gjyqtarët e prokurorët, pra, të gjithë ata të cilët kanë kapur edhe shtetin e shoqërinë. Pa u ndëshkuar këta peshkaqenë të mëdhenj të cilët kanë privatizuar ligjin,drejtësinë, pushtetin,shtetin,ekonominë dhe që kanë të drejtën për të bërë vetëgjyqësinë, krimin, korrupsionin, vjedhjen dhe tradhëtinë publike dhe shtetërore pa pasur frikë pasi nuk ndëshkohen, nuk çlirohet drejtësia: ky virtyt i lartë i moralitetit njerëzor dhe baza e moralit dhe e institucioneve mbi të cilat ngrihet shteti dhe funksionon shoqëria.

Kjo korporatokraci parazitare antiligj dhe kundërekonomike e antikombëtare bllokon funksionimin e drejtësisë,nuk është e interesuar as për zhvillimin e biznesit, punësimit dhe të ekonomisë së vërtetë kombëtare pasi ata kanë monopolin jo vetëm të ligjit e të pushtetit por kanë edhe monopolin e tregëtisë, atë të importimit të çdo gjëje nga jashtë, të artikujve të mallrave jashtëstandarteve, të veshjeve dhe të ushqimeve e ilaçeve të skaduara  duke rrezikuar jetën e qytetarëve shqiptarë me podukte, mishra dhe miellra të cilat fqinjët prej ku ato importohen i groposin ose ua japin kafshëve.

Këta peshkaqenë të mëdhenj janë dhe ushtrojnë edhe një terror të madh jo vetëm padrejtësie por edhe social e psikologjik mbi shoqërinë duke i detyruar shqiptarët që të braktisin atdheun, Shqipërinë dhe Kosovën, e të marrin arratinë e azilkërkuesit nëpër Europë.

Pa ndëshkimin e tyre nuk çlirohet demokracia,shteti dhe as shoqëria prej vargojve të padrejtësisë,krimit,tradhëtisë,korrupsionit,varfërisë, papunësisë, eksodit etj.

Këtë ndëshkim, pra, ndëshkimin e padrejtësisë, e bën vetëm një popull i edukuar mirë me Edukatën Hyjnore së pari; e bën nje popull jo hipokrit por që ka ndjesi dhe dhimbshuri dhe i cili është solidar dhe jo indiferent ndaj fatkeqësisë së tjetrit; këtë ndëshkim e bën një popull trim, kundërshtarë e rezistent kundër padrejtësisë; e bën një popull i cili nuk lehtëmashtrohet nga interesi i ngushtë e i vogël personal, as nga gënjeshtrat, dhe që as nuk manipulohet, pasi po të  manipulohesh do të thotë të biesh  pre dhe të pajtohesh me korrupsionin. Këtë ndëshkim e bën një shoqëri e pakorruptuar.

Ndëshkimin e padrejtësisë nuk e bën një popull që ia mbath vrapit e merr arratinë prej saj. Populli i cili nuk ndëshkon padrejtësinë, ai popull vuan me meritë pasojat e saj.

Ndëshkimin e padrejtësisë e bën vetëm një shoqëri e civilizuar e cila nuk e shet te këta peshkaqenë politikë e kriminalë votën; ndëshkimin  e bën një shoqëri e popull i cili nuk lehtëmashtrohet nga lëmosha dhe interesi i ngushtë momental dhe që vetëkënaqet nga ndonjë përmirësim i vogël prej premtimeve fantastike të mashtrimeve të mëdha të fitimtarit mashtrues, hajdut dhe të korruptuar.Populli i civilizuar ndëshkon mashtrimin dhe gënjeshtrën e politikës dhe të pushtetit. Ndëshkimin e padrejtësisë e bën një popull i cili ndëshkon hajdutërinë, tradhëtinë dhe traditën e saj e cila nuk po na ndahet në shekuj.

Kontrolloni gjithashtu

-Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata mbeten njerëz me bindje, dobësi, -Nuk mund të kryqëzohet një artist i madh sepse si qytetar ka zgjedhur të mbështesë dikë, ashtu siç miliona njerëz mbështesin parti, drejtues apo ekipe sportive të ndryshme. -Ne shpesh kalojmë menjëherë nga adhurimi në linçim publik. -Një deklaratë e vetme mjafton që rrjetet sociale të harrojnë kontributet e një jete të tërë. -Kjo është padrejtësi morale dhe mungesë kulture demokratike. Albert Z. ZHOLI Kam pasur fatin të zhvilloj shumë takime dhe intervista me aktorin e madh "Nderi i Kombit" Robert Ndrenika. Në jetën e përditshme ai është krejt ndryshe nga shpërthimi artistik që shohim në skenë apo në ekran. Një intelektual i qetë, i mençur, i kulturuar, me një finesë komunikimi që të bën menjëherë për vete. Në bisedë flet me maturi, me humor të hollë dhe me atë urtësi që vjen vetëm nga njerëzit që kanë jetuar shumë dhe kanë lexuar akoma më shumë. Ndërsa në skenë ai shndërrohet krejtësisht: shpërthen me energji, emocion dhe forcë interpretimi, duke e bërë publikun të qeshë, të mendojë apo të përlotet. Bisedat me të kanë qenë gjithmonë si orë mësimi. Nga çdo takim me Robert Ndrenikën merr diçka: kulturë, përvojë jetësore, filozofi të thjeshtë njerëzore dhe mbi të gjitha dashurinë për artin. Pikërisht ndaj, kur shoh reagimet e ashpra ndaj një deklarate të tij si qytetar, mendoj se duhet të dimë të ndajmë figurën e kolosit të skenës shqiptare nga bindjet apo simpatitë personale që ai mund të ketë në jetën e tij private. Debatet shterpw Ende në rrjetet sociale vazhdon të diskutohet deklarata e aktorit të madh shqiptar Robert Ndrenika gjatë paraqitjes së kryebashkiakut Erion Veliaj në seancën gjyqësore të kësaj të premteje. Në atë seancë një numër i madh artistësh kishin shkuar në mbështetje të Veliajt, ndërsa takimi më i komentuar ishte ai i Robert Ndrenikës me kryebashkiakun, pak minuta para nisjes së procesit. Fjalët e aktorit: “Ç’të mbeti nga burgu, do ta vazhdoj unë”, krijuan menjëherë reagime të shumta. Disa e interpretuan si humor të hidhur, disa si solidaritet njerëzor, të tjerë si mbështetje politike. Në rrjetet sociale shpërthyen debatet, kritikat, ironitë dhe madje sulmet personale. Por pikërisht këtu lind nevoja për një reflektim më të thellë: a duhet gjykuar një artist i madh për një deklaratë emocionale të bërë si qytetar? Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata mbeten njerëz me bindje, dobësi, simpati dhe preferenca personale. Një artist nuk jeton vetëm në skenë. Ai ka dy jetë: jetën artistike dhe jetën qytetare. Në skenë ai i përket publikut, historisë dhe artit; jashtë saj ai i përket vetes, bindjeve dhe emocioneve të tij njerëzore. Aktor i madh Robert Ndrenika është një nga aktorët më të mëdhenj shqiptarë të të gjitha kohërave. Breza të tërë janë rritur me rolet e tij në teatër dhe kinematografi. Ai nuk është thjesht një aktor i suksesshëm, por një institucion më vete i artit shqiptar. Emri i tij lidhet me dhjetëra role që kanë hyrë në memorien kolektive të shqiptarëve. Nga “Horizonte të hapura”, “I teti në bronx”, “Kapedani”, “Koncert në vitin 1936”, “Në shtëpinë tonë”, “Mësonjtorja”, “Prefekti”, “Nëntori i dytë”, “Besa e kuqe”, “Shirat e vjeshtës”, “Shi në plazh” e deri te dhjetëra interpretime të tjera në teatër, Robert Ndrenika ka qenë një shkollë më vete interpretimi. Figura e tij artistike është ngritur mbi talentin, punën dhe përkushtimin shumëvjeçar ndaj skenës shqiptare. Vetëm roli i Qazim Mulletit tek filmi “Prefekti” do të mjaftonte që emri i tij të mbetej përgjithmonë në historinë e kinemasë shqiptare. Ndërsa personazhe të tjerë si Stefi, Agush Kalemi apo Fotaqi treguan dimensionin e jashtëzakonshëm të një aktori që dinte të lëvizte mes humorit, dramës dhe tragjikomikes me një natyrshmëri të rrallë. Deklarata spontane Por gjithë kjo pasuri artistike nuk mund dhe nuk duhet të fshihet nga një deklaratë spontane apo nga një simpati personale politike. Nuk mund të kryqëzohet një artist i madh sepse si qytetar ka zgjedhur të mbështesë dikë, ashtu siç miliona njerëz mbështesin parti, drejtues apo ekipe sportive të ndryshme. Dikush është me Partizanin, dikush me Tiranën; dikush majtas, dikush djathtas. Kjo është pjesë e pluralizmit dhe e lirisë individuale. Është e mundur që Robert Ndrenika të ketë simpati njerëzore për Erion Veliajn. Është gjithashtu e mundur që ai ta vlerësojë për investimet që janë bërë në art, kulturë, teatro apo aktivitete artistike gjatë kohës që Veliaj drejtoi Bashkinë e Tiranës. Kjo mbetet zgjedhje personale dhe nuk cenon aspak madhështinë e tij si artist. Problemi qëndron tek mënyra sesi shoqëria jonë reagon. Ne shpesh kalojmë menjëherë nga adhurimi në linçim publik. Një deklaratë e vetme mjafton që rrjetet sociale të harrojnë kontributet e një jete të tërë. Kjo është padrejtësi morale dhe mungesë kulture demokratike. Në vendet me traditë demokratike artisti ndahet nga bindja e tij politike. Askush nuk ua mohon veprat artistëve sepse votojnë majtas apo djathtas. Arti nuk është gjykatë politike. Një aktor nuk matet me deklaratat e momentit, por me atë që ka lënë në kulturën kombëtare. Robert Ndrenika ka lënë shumë më tepër sesa një fjali të komentuar në rrjetet sociale. Ai ka lënë personazhe, emocione, humor, lot dhe kujtime që jetojnë prej dekadash në publikun shqiptar. Rreziku Një komb që nuk respekton ikonat e tij artistike rrezikon të humbasë kujtesën kulturore. Kritika është normale dhe demokracia e lejon debatin, por debati nuk duhet të kthehet në fshirje të figurës së një artisti që i ka dhënë aq shumë kulturës shqiptare. Ndaj, përtej polemikave të ditës, duhet të dimë të ndajmë artistin nga qytetari. Robert Ndrenika mbetet një kolos i skenës shqiptare. Ndërsa Robert Ndrenika qytetar ka të drejtën e tij të mendojë, të ndiejë dhe të mbështesë kë të dojë. Pikërisht kjo ndarje është thelbi i një shoqërie demokratike dhe i qytetërimit kulturor.

Albert Z. Zholi: Robert Ndrenika mes artit dhe qytetarisë, mes madhështisë dhe kryqëzimit

-Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata …