Mimoza Cika: Myslimanët dhe paniku i rremë kundër tyre

Mimoza Cika: Myslimanët dhe paniku i rremë kundër tyre

Pas sulmeve terroriste në Paris dhe Bruksel, gati çdo ditë vijnë kërcënime të reja: Islamistët po tronditin Evropën me dhunë dhe frikë. Sipas një sondazhi të fundit, 62 % e njerëzve në Gjermani i lidhin sulmet terroriste në Bruksel me myslimanët. Gjermania respekton prejardhjen, vlerat kulturore dhe identitetin e njerëzve me prejardhje të huaj. Por ajo nuk pranon importimin e vlerave autoritare, antidemokratike dhe fanatizmin fetar.  Nga ana tjetër, myslimanët në Gjermani apo Evropë nuk besojnë se për ta dhe çështjet e tyre raportohet në mënyrë të balancuar. Ata mendojnë se zgjidhja do të ishte pjesëmarrja më masive e gazetarëve të fesë myslimane në media.

Në Gjermani vetëm 5 për qind e gazetarëve janë me prejardhje të huaj.  Myslimanët shpesh janë viktimë e pamjeve të kufizuara nga jeta e tyre. Mediet më shumë pasqyrojnë probleme e konflikte se histori suksesi për njerëzit që i takojnë këtij besimi. Qysh pas sulmeve të 11 Shtatorit bota pati një konfigurim të ri, ku një rol të rëndësishëm luajti edhe media. “Të mirët dhe të këqijtë” ishte termi i ri dhe që u përdor për ta theksuar ndryshimin midis botës së krishterë perëndimore dhe botës orientale.  Pas sulmeve të fundit në Bruksel apo Paris ka një panik të madh mbi numrin e refugjatëve myslimanë që po strehohen në Evropë. Por realiteti hedh poshtë edhe “Mitin” e ngritur për një “shumicë myslimane” që do të dominojë në Gjermani apo kontinentin e vjetër evropian në të ardhmen. Shumë studiues me të drejtë e quajnë “Propagandë të rreme”.

Sepse faktet flasin ndryshe:

Aktualisht në Gjermani (sipas statistikave zyrtare) jetojnë më shumë se 4.5 milionë myslimanë (në 1972-n kishte rreth 500 mijë). Ky numër përbën gati 5.5 % të popullsisë gjermane prej 81.5 milionë banorësh. Dy milionë nga këta myslimanë janë qytetarë gjermanë (me pasaportë gjermane). Ndërkohë që popullsia gjermane përbëhet nga 30 % katolike dhe 61 % protestante. Në gjithë Gjermaninë ka rreth 2 400 xhami, por edhe më shumë se 45 000 kisha. Sipas studiuesve, deri në 2030-n numri i myslimanëve në Gjermani do të arrijë mbi 7.5 % të popullsisë. Në Britaninë e Madhe në 2030-n pritet që numri i myslimanëve të arrijë në 5.6 milionë ose në 8.2 %. Në Francë numri i myslimanëve pritet të arrijë në 6.9 milionë ose në 10.3 % të popullsisë. Ndërkohë BE-ja bashkë me Norvegjinë dhe Zvicrën që numëronte në 2010-n rreth 405 milionë banorë, ndër to 18.2 milionë myslimanë ose 4.5 % të gjithë kësaj popullsisë deri në 2030-n, pritet që numri i myslimanëve të rritet në 32.8 milionë ose në 8.1 % të të gjithë popullsisë. Pra: a ka vend për panik? Sipas ekspertëve, studiuesve të fesë, ekziston vetëm një fe islame. Pra, në botë ka vetëm 1.6 miliard myslimanë, ka shiitë dhe sunitë, sufitë dhe alevitë. Ka realitete myslimane me të gjitha problemet brenda tyre – dhe një deficit të madh informimi për kaq shumë njerëz të cilët i përkasin fesë islame. T’i luftosh terroristët, islamistët radikalë kudo ku ndodhen, nuk do të thotë të jesh kundër njerëzve të besimit mysliman.  Terrorizmi nuk ka lidhje me fenë myslimane. Terroristët përmes sulmeve të tyre duan po ashtu të krijojnë një klimë armiqësore për vetë myslimanët. I ashtuquajturi shtet islamik IS apo xhihadizmi spekulojnë nëpërmjet “filozofisë së tyre strategjike” për ta justifikuar pushtetin e tyre kundër kulturës dhe demokracisë perëndimore. Sepse në dallim nga mendimet akademike në politikë dhe media, shumica e njerëzve nuk kanë një ide të diferencuar mbi rrymat që ekzistojnë brenda fesë islame. Meqenëse feja islame ka qenë gjithmonë një fëmijë i epokës së vet dhe teologjia islamike është një produkt i pushtetit politik, shteti dhe shoqëria duhet të bëjnë gjithçka që evropianizimi i islamit të shpejtohet. Fundja, edhe myslimanët i përkasin Gjermanisë apo Evropës, sepse ata jetojnë aty, kanë lindur aty, sikurse katolikët, protestantët, ateistët që i përkasin Gjermanisë apo Evropës.

Kontrolloni gjithashtu

-Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata mbeten njerëz me bindje, dobësi, -Nuk mund të kryqëzohet një artist i madh sepse si qytetar ka zgjedhur të mbështesë dikë, ashtu siç miliona njerëz mbështesin parti, drejtues apo ekipe sportive të ndryshme. -Ne shpesh kalojmë menjëherë nga adhurimi në linçim publik. -Një deklaratë e vetme mjafton që rrjetet sociale të harrojnë kontributet e një jete të tërë. -Kjo është padrejtësi morale dhe mungesë kulture demokratike. Albert Z. ZHOLI Kam pasur fatin të zhvilloj shumë takime dhe intervista me aktorin e madh "Nderi i Kombit" Robert Ndrenika. Në jetën e përditshme ai është krejt ndryshe nga shpërthimi artistik që shohim në skenë apo në ekran. Një intelektual i qetë, i mençur, i kulturuar, me një finesë komunikimi që të bën menjëherë për vete. Në bisedë flet me maturi, me humor të hollë dhe me atë urtësi që vjen vetëm nga njerëzit që kanë jetuar shumë dhe kanë lexuar akoma më shumë. Ndërsa në skenë ai shndërrohet krejtësisht: shpërthen me energji, emocion dhe forcë interpretimi, duke e bërë publikun të qeshë, të mendojë apo të përlotet. Bisedat me të kanë qenë gjithmonë si orë mësimi. Nga çdo takim me Robert Ndrenikën merr diçka: kulturë, përvojë jetësore, filozofi të thjeshtë njerëzore dhe mbi të gjitha dashurinë për artin. Pikërisht ndaj, kur shoh reagimet e ashpra ndaj një deklarate të tij si qytetar, mendoj se duhet të dimë të ndajmë figurën e kolosit të skenës shqiptare nga bindjet apo simpatitë personale që ai mund të ketë në jetën e tij private. Debatet shterpw Ende në rrjetet sociale vazhdon të diskutohet deklarata e aktorit të madh shqiptar Robert Ndrenika gjatë paraqitjes së kryebashkiakut Erion Veliaj në seancën gjyqësore të kësaj të premteje. Në atë seancë një numër i madh artistësh kishin shkuar në mbështetje të Veliajt, ndërsa takimi më i komentuar ishte ai i Robert Ndrenikës me kryebashkiakun, pak minuta para nisjes së procesit. Fjalët e aktorit: “Ç’të mbeti nga burgu, do ta vazhdoj unë”, krijuan menjëherë reagime të shumta. Disa e interpretuan si humor të hidhur, disa si solidaritet njerëzor, të tjerë si mbështetje politike. Në rrjetet sociale shpërthyen debatet, kritikat, ironitë dhe madje sulmet personale. Por pikërisht këtu lind nevoja për një reflektim më të thellë: a duhet gjykuar një artist i madh për një deklaratë emocionale të bërë si qytetar? Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata mbeten njerëz me bindje, dobësi, simpati dhe preferenca personale. Një artist nuk jeton vetëm në skenë. Ai ka dy jetë: jetën artistike dhe jetën qytetare. Në skenë ai i përket publikut, historisë dhe artit; jashtë saj ai i përket vetes, bindjeve dhe emocioneve të tij njerëzore. Aktor i madh Robert Ndrenika është një nga aktorët më të mëdhenj shqiptarë të të gjitha kohërave. Breza të tërë janë rritur me rolet e tij në teatër dhe kinematografi. Ai nuk është thjesht një aktor i suksesshëm, por një institucion më vete i artit shqiptar. Emri i tij lidhet me dhjetëra role që kanë hyrë në memorien kolektive të shqiptarëve. Nga “Horizonte të hapura”, “I teti në bronx”, “Kapedani”, “Koncert në vitin 1936”, “Në shtëpinë tonë”, “Mësonjtorja”, “Prefekti”, “Nëntori i dytë”, “Besa e kuqe”, “Shirat e vjeshtës”, “Shi në plazh” e deri te dhjetëra interpretime të tjera në teatër, Robert Ndrenika ka qenë një shkollë më vete interpretimi. Figura e tij artistike është ngritur mbi talentin, punën dhe përkushtimin shumëvjeçar ndaj skenës shqiptare. Vetëm roli i Qazim Mulletit tek filmi “Prefekti” do të mjaftonte që emri i tij të mbetej përgjithmonë në historinë e kinemasë shqiptare. Ndërsa personazhe të tjerë si Stefi, Agush Kalemi apo Fotaqi treguan dimensionin e jashtëzakonshëm të një aktori që dinte të lëvizte mes humorit, dramës dhe tragjikomikes me një natyrshmëri të rrallë. Deklarata spontane Por gjithë kjo pasuri artistike nuk mund dhe nuk duhet të fshihet nga një deklaratë spontane apo nga një simpati personale politike. Nuk mund të kryqëzohet një artist i madh sepse si qytetar ka zgjedhur të mbështesë dikë, ashtu siç miliona njerëz mbështesin parti, drejtues apo ekipe sportive të ndryshme. Dikush është me Partizanin, dikush me Tiranën; dikush majtas, dikush djathtas. Kjo është pjesë e pluralizmit dhe e lirisë individuale. Është e mundur që Robert Ndrenika të ketë simpati njerëzore për Erion Veliajn. Është gjithashtu e mundur që ai ta vlerësojë për investimet që janë bërë në art, kulturë, teatro apo aktivitete artistike gjatë kohës që Veliaj drejtoi Bashkinë e Tiranës. Kjo mbetet zgjedhje personale dhe nuk cenon aspak madhështinë e tij si artist. Problemi qëndron tek mënyra sesi shoqëria jonë reagon. Ne shpesh kalojmë menjëherë nga adhurimi në linçim publik. Një deklaratë e vetme mjafton që rrjetet sociale të harrojnë kontributet e një jete të tërë. Kjo është padrejtësi morale dhe mungesë kulture demokratike. Në vendet me traditë demokratike artisti ndahet nga bindja e tij politike. Askush nuk ua mohon veprat artistëve sepse votojnë majtas apo djathtas. Arti nuk është gjykatë politike. Një aktor nuk matet me deklaratat e momentit, por me atë që ka lënë në kulturën kombëtare. Robert Ndrenika ka lënë shumë më tepër sesa një fjali të komentuar në rrjetet sociale. Ai ka lënë personazhe, emocione, humor, lot dhe kujtime që jetojnë prej dekadash në publikun shqiptar. Rreziku Një komb që nuk respekton ikonat e tij artistike rrezikon të humbasë kujtesën kulturore. Kritika është normale dhe demokracia e lejon debatin, por debati nuk duhet të kthehet në fshirje të figurës së një artisti që i ka dhënë aq shumë kulturës shqiptare. Ndaj, përtej polemikave të ditës, duhet të dimë të ndajmë artistin nga qytetari. Robert Ndrenika mbetet një kolos i skenës shqiptare. Ndërsa Robert Ndrenika qytetar ka të drejtën e tij të mendojë, të ndiejë dhe të mbështesë kë të dojë. Pikërisht kjo ndarje është thelbi i një shoqërie demokratike dhe i qytetërimit kulturor.

Albert Z. Zholi: Robert Ndrenika mes artit dhe qytetarisë, mes madhështisë dhe kryqëzimit

-Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata …