Jakup Krasniqi: Asnjëherë nuk kam qenë i përfshirë në asnjë vrasje, në asnjë burgosje, në asnjë formë të presionit ndaj kujtdo qoftë

Pjesë nga fjala e Jakup Krasniqit, e paraqitur para trupit gjykues të Gjykatës Speciale, në Hagë të Holandës

Gjatë seancës së sotme në Gjykatën Speciale ka folur, ish-zëdhënësi i Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, Jakup Krasniqi. Ai në ditën e tretë të gjykimit, para trupit gjykues në Hagë, ka mohuar të gjitha akuzat e Prokurorisë, ndërsa ka nënvizuar  se nuk e kupton logjikën e aktakuzës. Në fjalën e tij, Krasniqi ka deklaruar se asnjëherë nuk ka qenë i përfshirë në asnjë vrasje, në asnjë burgosje apo në asnjë formë të presionit ndaj kujtdo qoftë. Çdo njeri që flet të vërtetën le të thotë se unë Jakup Krasniqi asnjëherë s’kam qenë i përfshirë në asnjë vepër të tillë. E kam pasur të qartë se cilat mjete duhet të përdoren për të realizuar çlirimin kombëtar në luftën kundër atyre që ushtruan gjenocid ndaj nesh. Nuk e kuptoj logjikën e akuzës së tanishme kundër meje. Ndaj popullit tonë është ushtruar dhunë sistematike, vrasje, burgosje, tortura, dëbime. Unë e urrej dhunën, vrasjet, torturat, dënimet jo veç pse janë ushtruar ndaj popullit tonë dhe ndaj meje personalisht, por sepse i konsideroj si tepër të ulëta dhe çnjerëzore, ka saktësuar Jakup Krasniqi, para trupit gjykues, në Hagë.

Jakup Krasniqi para trupit gjykues foli edhe për dënimet dhe torturat që kishte përjetuar nga regjimi serb gjatë demonstratave të vitit 1981. U ushtrua dhunë e tmerrshme edhe ndaj meje. Gjatë dy proceseve hetuese që janë ushtruar   ndaj meje në vitet 1981-1982   kam përjetuar tmerre që s’përshkruhen me fjalë. Duart dhe këmbët i kisha gjithmonë të ënjtura nga rrahjet. Pas dy proceseve të hetuesisë më dënuan dy herë.  Në vitin 1981 me dënuan me 14 vjet burg, ndërsa në vitin 1982,  15 vjet burg. I përmenda torturat që u ushtruan ndaj meje për të nënvizuar një fakt të pakontestueshëm. Asnjë hetues, asnjë prokuror dhe asnjë gjyqtar të Jugosllavisë që ishin përgjegjës për tortura psikike dhe fizike, që përjetova gjatë asaj kohe nuk ka qenë as objekt kritike në shkrimet e mia, i kam lënë të qetë që t’i brejë ndërgjegjja për veprimet e tyre kriminale.

Që në fëmijërinë time të hershme kam qenë i rrethuar me njerëz që ia kanë mbijetuar politikës së gjenocidit serb. Nga historitë e tmerrshme që u rrëfenin më kanë bërë që të kuptoj se prapa propagandës së parajsës jugosllave për barazinë e kombeve qëndronte ferri ndaj shqiptarëve”.

Krasniqi tregoi edhe për torturat ndaj anëtarëve të familjes së tij nga forcat serbe.

“I rrahur për vdekje dhe në një qoshe nëna ime u mundonte t’ia shëronte plagët babait. Përpëlitjet e tmerrshme të babait tim ende i kam përballë. Përveç torturave në fjalë, burgosja ime ishte shumë e vështirë për të. Na duhej arsimi që të largojmë diskriminim që po përballeshim si shqiptarë në secilin segment të jetës. Por, të gjitha dijet e botës nuk do të ishin të mjaftueshme për të ndryshuar gjendjen e shqiptarëve në Jugosllavi, pa një organizim të duhur edhe të gjeneratës sime.

Kërkesa e parë e Jakup Krasniqit ishte që “të mos keqpërdoren mendimet e opinionet individuale të pasluftës për kohën e luftës”. E dyta ishte për copëzat e shkrimeve të tij, që u publikuan ditën e parë të gjykimit. Krasniqi kërkoi të mos i keqpërdoren ato. Përmes atyre deklaratave dhe shkrimeve dhe komunikatave, Prokuroria po tentonte të dëshmonte se UÇK-ja ka qenë e mirëorganizuar, se Shtabi i Përgjithshëm ka pasur kompetenca ekzekutive, ndikim dhe kontroll në struktura. Jakup Krasniqi kërkoi nga trupi gjykues të mos merren parasysh ato, duke thënë se komunikatat e UÇK-së në Tribunalin Ndërkombëtar të Hagës, në rastin e Fatmir Limajt dhe të Ramush Haradinajt janë konsideruar se material propagandues për ta paraqitur UÇK-në sa më serioze.

“E treta për komunikatat. Unë po lexoj atë që është thënë në vendimin për lirimin e Fatmir Limajt në Tribunalin Ndërkombëtar të Hagës: ‘Komununikatat si material propagandistik ishin rritja e respektit për UÇK-në dhe autoritetit të saj, me qëllim që njerëzit të besonin në të dhe të anëtarësoheshin’. E njëjta gjë thuhet edhe në aktvendimin lirues për z. Ramush Haradinaj”, deklaroi Krasniqi.

Prokuroria Speciale i ka akuzuar krerët e UÇK-së për ndalimin, keqtrajtimin dhe kërcënimin e aktivistëve të LDK-së gjatë viteve të luftës. Krasniqi është ndalur edhe në këtë pikë.

Ai ka thënë se vetë ishte anëtar i LDK-së dhe ka thënë se pas luftës  disa  familjarë të tij ishin pjesë e partisë së Ibrahim Rugovës.

Një pjesë e madhe e fjalës së tij është përqendruar në krimet e llojllojshme që Serbia i ka bërë ndaj tij dhe shqiptarëve të Kosovës. Duke e bërë përgjegjëse Serbinë për krimet ndaj secilës etni të kryera në Kosovë, Krasniqi përmendi vrasjet e të rinjve serbë në një kafene në Pejë, për të cilat ishin akuzuar se i kanë kryer shqiptarët dhe UÇK-ja. Shumë vjet më vonë, zyrtarë serbë kanë thënë se krimi ishte kryer nga Serbia.

“Më 14 dhjetor të vitit 1998, 42 ushtarë të UÇK-së u vranë afër kufirit me Shqipërinë, e në atë mbrëmje në kafenenë ‘Panda’ në Pejë u vranë 6 të rinj serbë e malazias, e vrasjet e tyre u interpretuan si akt hakmarrje nga UÇK-ja. Gjatë përpjekjeve për të gjetur fajtorë, qindra shqiptarë të pafajshëm u torturuan derisa u detyruan 6 të rinj ta pranonin se e kanë kryer krimin. E vërteta doli në shesh pas 15 vjetëve, kur Vuk Drashkoviq, që gjatë luftës ishte zëvendëskryeministër i Jugosllavisë, për gazetën serbe ‘Kurir’ më 18 janar të vitit 2014, tha se vendimi për serinë e krimeve kundër serbëve në Kosovë dhe shqiptarëve që e mbështesnin Serbinë dhe fajësonin UÇK-në, ishte sjellë nga Millosheviqi e shtabi i tij strategjik. Ishte vendosur që shërbimi i sigurimit shtetëror do të kryente disa sulme terroriste për të cilat UÇK-ja do të fajësohej. Radeten dhe Legijan i autorizuan për të vrarë fëmijë, serbë, jo vetëm serbë por edhe shqiptarë”, tha mes tjerash në fjalën e tij, Jakup Krasniqi.

Kontrolloni gjithashtu

-Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata mbeten njerëz me bindje, dobësi, -Nuk mund të kryqëzohet një artist i madh sepse si qytetar ka zgjedhur të mbështesë dikë, ashtu siç miliona njerëz mbështesin parti, drejtues apo ekipe sportive të ndryshme. -Ne shpesh kalojmë menjëherë nga adhurimi në linçim publik. -Një deklaratë e vetme mjafton që rrjetet sociale të harrojnë kontributet e një jete të tërë. -Kjo është padrejtësi morale dhe mungesë kulture demokratike. Albert Z. ZHOLI Kam pasur fatin të zhvilloj shumë takime dhe intervista me aktorin e madh "Nderi i Kombit" Robert Ndrenika. Në jetën e përditshme ai është krejt ndryshe nga shpërthimi artistik që shohim në skenë apo në ekran. Një intelektual i qetë, i mençur, i kulturuar, me një finesë komunikimi që të bën menjëherë për vete. Në bisedë flet me maturi, me humor të hollë dhe me atë urtësi që vjen vetëm nga njerëzit që kanë jetuar shumë dhe kanë lexuar akoma më shumë. Ndërsa në skenë ai shndërrohet krejtësisht: shpërthen me energji, emocion dhe forcë interpretimi, duke e bërë publikun të qeshë, të mendojë apo të përlotet. Bisedat me të kanë qenë gjithmonë si orë mësimi. Nga çdo takim me Robert Ndrenikën merr diçka: kulturë, përvojë jetësore, filozofi të thjeshtë njerëzore dhe mbi të gjitha dashurinë për artin. Pikërisht ndaj, kur shoh reagimet e ashpra ndaj një deklarate të tij si qytetar, mendoj se duhet të dimë të ndajmë figurën e kolosit të skenës shqiptare nga bindjet apo simpatitë personale që ai mund të ketë në jetën e tij private. Debatet shterpw Ende në rrjetet sociale vazhdon të diskutohet deklarata e aktorit të madh shqiptar Robert Ndrenika gjatë paraqitjes së kryebashkiakut Erion Veliaj në seancën gjyqësore të kësaj të premteje. Në atë seancë një numër i madh artistësh kishin shkuar në mbështetje të Veliajt, ndërsa takimi më i komentuar ishte ai i Robert Ndrenikës me kryebashkiakun, pak minuta para nisjes së procesit. Fjalët e aktorit: “Ç’të mbeti nga burgu, do ta vazhdoj unë”, krijuan menjëherë reagime të shumta. Disa e interpretuan si humor të hidhur, disa si solidaritet njerëzor, të tjerë si mbështetje politike. Në rrjetet sociale shpërthyen debatet, kritikat, ironitë dhe madje sulmet personale. Por pikërisht këtu lind nevoja për një reflektim më të thellë: a duhet gjykuar një artist i madh për një deklaratë emocionale të bërë si qytetar? Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata mbeten njerëz me bindje, dobësi, simpati dhe preferenca personale. Një artist nuk jeton vetëm në skenë. Ai ka dy jetë: jetën artistike dhe jetën qytetare. Në skenë ai i përket publikut, historisë dhe artit; jashtë saj ai i përket vetes, bindjeve dhe emocioneve të tij njerëzore. Aktor i madh Robert Ndrenika është një nga aktorët më të mëdhenj shqiptarë të të gjitha kohërave. Breza të tërë janë rritur me rolet e tij në teatër dhe kinematografi. Ai nuk është thjesht një aktor i suksesshëm, por një institucion më vete i artit shqiptar. Emri i tij lidhet me dhjetëra role që kanë hyrë në memorien kolektive të shqiptarëve. Nga “Horizonte të hapura”, “I teti në bronx”, “Kapedani”, “Koncert në vitin 1936”, “Në shtëpinë tonë”, “Mësonjtorja”, “Prefekti”, “Nëntori i dytë”, “Besa e kuqe”, “Shirat e vjeshtës”, “Shi në plazh” e deri te dhjetëra interpretime të tjera në teatër, Robert Ndrenika ka qenë një shkollë më vete interpretimi. Figura e tij artistike është ngritur mbi talentin, punën dhe përkushtimin shumëvjeçar ndaj skenës shqiptare. Vetëm roli i Qazim Mulletit tek filmi “Prefekti” do të mjaftonte që emri i tij të mbetej përgjithmonë në historinë e kinemasë shqiptare. Ndërsa personazhe të tjerë si Stefi, Agush Kalemi apo Fotaqi treguan dimensionin e jashtëzakonshëm të një aktori që dinte të lëvizte mes humorit, dramës dhe tragjikomikes me një natyrshmëri të rrallë. Deklarata spontane Por gjithë kjo pasuri artistike nuk mund dhe nuk duhet të fshihet nga një deklaratë spontane apo nga një simpati personale politike. Nuk mund të kryqëzohet një artist i madh sepse si qytetar ka zgjedhur të mbështesë dikë, ashtu siç miliona njerëz mbështesin parti, drejtues apo ekipe sportive të ndryshme. Dikush është me Partizanin, dikush me Tiranën; dikush majtas, dikush djathtas. Kjo është pjesë e pluralizmit dhe e lirisë individuale. Është e mundur që Robert Ndrenika të ketë simpati njerëzore për Erion Veliajn. Është gjithashtu e mundur që ai ta vlerësojë për investimet që janë bërë në art, kulturë, teatro apo aktivitete artistike gjatë kohës që Veliaj drejtoi Bashkinë e Tiranës. Kjo mbetet zgjedhje personale dhe nuk cenon aspak madhështinë e tij si artist. Problemi qëndron tek mënyra sesi shoqëria jonë reagon. Ne shpesh kalojmë menjëherë nga adhurimi në linçim publik. Një deklaratë e vetme mjafton që rrjetet sociale të harrojnë kontributet e një jete të tërë. Kjo është padrejtësi morale dhe mungesë kulture demokratike. Në vendet me traditë demokratike artisti ndahet nga bindja e tij politike. Askush nuk ua mohon veprat artistëve sepse votojnë majtas apo djathtas. Arti nuk është gjykatë politike. Një aktor nuk matet me deklaratat e momentit, por me atë që ka lënë në kulturën kombëtare. Robert Ndrenika ka lënë shumë më tepër sesa një fjali të komentuar në rrjetet sociale. Ai ka lënë personazhe, emocione, humor, lot dhe kujtime që jetojnë prej dekadash në publikun shqiptar. Rreziku Një komb që nuk respekton ikonat e tij artistike rrezikon të humbasë kujtesën kulturore. Kritika është normale dhe demokracia e lejon debatin, por debati nuk duhet të kthehet në fshirje të figurës së një artisti që i ka dhënë aq shumë kulturës shqiptare. Ndaj, përtej polemikave të ditës, duhet të dimë të ndajmë artistin nga qytetari. Robert Ndrenika mbetet një kolos i skenës shqiptare. Ndërsa Robert Ndrenika qytetar ka të drejtën e tij të mendojë, të ndiejë dhe të mbështesë kë të dojë. Pikërisht kjo ndarje është thelbi i një shoqërie demokratike dhe i qytetërimit kulturor.

Albert Z. Zholi: Robert Ndrenika mes artit dhe qytetarisë, mes madhështisë dhe kryqëzimit

-Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata …