Arbanë Qeriqi-Gashi

Arbanë Qeriqi-Gashi: 10 femrat më të afta e më të përgjegjshme të Kosovës, sesa Vjosa Osmani, për ta udhëhequr vendin

Mundësitë, që zonja,  Vjosa Osmani, të emërohet kryetare e Kosovës janë evidente, edhe pse ende nuk kemi të bëjmë me një fakt të tillë, të kryer.

Sjelljet jo aq të matura  dhe prepotenca politike, intoleranca, hakmarrja, mungesa e përgjegjësisë për vetëpërmbajtje e   zonjës, Vjosa Osmani, na shtyjnë të mendojmë se Kosova ka shumë femra të tjera  politikane, të njohura në sa e sa lëmi, që do të ishin më të përshtatshme e më të përkushtuara për postin  e kryetares së Shtetit. Por ja që loja dhe pazari politik i zgjedhjeve kanë sjellë në sipërfaqe këtë nivel të një femre, e cila është votuar nga pjesa më e madhe e votuesve të Vetëvendosjes dhe të Lidhjes Demokratike të Kosovës, edhe pse në këto dy parti dhe në parti të tjera  ka femra shumë më të afta, më të zonja dhe më të vetë përmbajtura   për postin e kryetares së Shtetit, sesa është aktualisht, Vjosa Osmani.

Kjo mund të jetë kryetarja e dytë femër e vendit tonë,  e cila nuk doli nga një zarf i një ambasadori amerikan, sikur ishte zgjedhur, zonja Atifete Hajhaga, e preferuara e ambasadorit amerikan, Kris Dell, por zonja Osmani  doli nga vota e dy partive politike, me programe të kundërta, madje edhe ekstremisht kundërshtare. Por interesi për ta ndarë pushtetin në Kosovë gjithnjë ka thyer parimet dhe ka bërë drithë e miell  të djathtët e të majtët, që as kanë qenë as janë të majtë të mirëfilltë, as të djathtë të mirëfilltë, por  janë një kazan politik që zien bashkë krejt çka është hedhur  në të.

Ja se cilat mendoj unë se do të ishin femrat më të suksesshme, më të afta më të vetë përmbajtura për kryetare të Kosovës, nëse pretendohet se kryetarja doemos duhet të jetë femër, meqë si gjini do të ishte më e pranueshme për ambasadorët e huaj në Kosovë e sidomos për BE-në, po pse jo edhe për opinionin shumicë në Kosovë, ku ende dominon bindja se vetëm  meshkujt janë të lindur për t’ u bërë kryetar dhe për të bërë nam.

Këta mujsharë, meshkuj të politikës kanë harruar se dikur proto-shqiptarët ilirë, kishin Teutën mbretëreshë. Në mesjetën e hershme ishte e njohur princesha Ana Komnena, pastaj Donika Kastrioti, Llaskaria Bubulina, Dora D’ Istria, e shumë të tjera.

Kualitetet arsimore, edukative dhe diturinë solide politike e drejtuese për kryetare të vendit e plotëson  në të gjitha segmente,  ish ministrja e Arsimit të Shqipërisë, zonja Besa Shahini, pastaj Donika Gërvalla, jo se nuk është hakmarrëse dhe e papërmbajtur, njëjtë si Vjosa Osmani, por do të ishte e pranueshme për shumicën në vend, me faktin se është bija e heroit, Jusuf Gërvalla. Pastaj një nivel të duhur të perceptimit real politik dhe aftësi për të udhëhequr  kanë edhe: Vlora Çitaku, Time Kadrijaj, Magbule Shkodra, Labinotë Demi-Murtezi, edhe pse  ajo e ka pengesë shaminë, dhe është vështirë e besueshme se do ta hiqte shaminë nga koka për  postin e kryetares, pastaj  Eliza Hoxha, Albulena Haxhiu,  Blerta Deliu-Kodra dhe Velentina Bunjaku-Rexhepi.

Cila do prej këtyre femrave politikane, sipas mendimit tim,  do të ishte më e përshtatshme dhe më e pranueshme për ta udhëhequr Kosovën sesa, Vjosa Osmani,  e cila nuk iu përmbahet  parimeve bazë politike, as ideologjike e shoqërore dhe është e vetmja politikane kundërshtare e hapur e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës dhe hakmarrëse ndaj kundërshtarëve politikë. Asnjëra prej dhjetë politikaneve të përmendura nuk kanë qenë as janë hakmarrëse politike as kundërshtare të UÇK-së.

Nga kundërshtare  e papërmbajtur  kundër Vetëvendosjes, zonja Vjosa Osmani, tani është pjesa më e pranueshme e programit dhe ideologjisë partiake të Vetëvendosjes.

Po kështu zonja, Vjosa Osmani, në synimin e saj për t’ u votuar  kryetare, fare lehtë mund të bashkohet me LDK-në e re të Lumir Abdixhikut nga ku tashmë është larguar garda besnike e Ibrahim Rugovës dhe pjesa më meritore  e kësaj partie.

Kontrolloni gjithashtu

-Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata mbeten njerëz me bindje, dobësi, -Nuk mund të kryqëzohet një artist i madh sepse si qytetar ka zgjedhur të mbështesë dikë, ashtu siç miliona njerëz mbështesin parti, drejtues apo ekipe sportive të ndryshme. -Ne shpesh kalojmë menjëherë nga adhurimi në linçim publik. -Një deklaratë e vetme mjafton që rrjetet sociale të harrojnë kontributet e një jete të tërë. -Kjo është padrejtësi morale dhe mungesë kulture demokratike. Albert Z. ZHOLI Kam pasur fatin të zhvilloj shumë takime dhe intervista me aktorin e madh "Nderi i Kombit" Robert Ndrenika. Në jetën e përditshme ai është krejt ndryshe nga shpërthimi artistik që shohim në skenë apo në ekran. Një intelektual i qetë, i mençur, i kulturuar, me një finesë komunikimi që të bën menjëherë për vete. Në bisedë flet me maturi, me humor të hollë dhe me atë urtësi që vjen vetëm nga njerëzit që kanë jetuar shumë dhe kanë lexuar akoma më shumë. Ndërsa në skenë ai shndërrohet krejtësisht: shpërthen me energji, emocion dhe forcë interpretimi, duke e bërë publikun të qeshë, të mendojë apo të përlotet. Bisedat me të kanë qenë gjithmonë si orë mësimi. Nga çdo takim me Robert Ndrenikën merr diçka: kulturë, përvojë jetësore, filozofi të thjeshtë njerëzore dhe mbi të gjitha dashurinë për artin. Pikërisht ndaj, kur shoh reagimet e ashpra ndaj një deklarate të tij si qytetar, mendoj se duhet të dimë të ndajmë figurën e kolosit të skenës shqiptare nga bindjet apo simpatitë personale që ai mund të ketë në jetën e tij private. Debatet shterpw Ende në rrjetet sociale vazhdon të diskutohet deklarata e aktorit të madh shqiptar Robert Ndrenika gjatë paraqitjes së kryebashkiakut Erion Veliaj në seancën gjyqësore të kësaj të premteje. Në atë seancë një numër i madh artistësh kishin shkuar në mbështetje të Veliajt, ndërsa takimi më i komentuar ishte ai i Robert Ndrenikës me kryebashkiakun, pak minuta para nisjes së procesit. Fjalët e aktorit: “Ç’të mbeti nga burgu, do ta vazhdoj unë”, krijuan menjëherë reagime të shumta. Disa e interpretuan si humor të hidhur, disa si solidaritet njerëzor, të tjerë si mbështetje politike. Në rrjetet sociale shpërthyen debatet, kritikat, ironitë dhe madje sulmet personale. Por pikërisht këtu lind nevoja për një reflektim më të thellë: a duhet gjykuar një artist i madh për një deklaratë emocionale të bërë si qytetar? Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata mbeten njerëz me bindje, dobësi, simpati dhe preferenca personale. Një artist nuk jeton vetëm në skenë. Ai ka dy jetë: jetën artistike dhe jetën qytetare. Në skenë ai i përket publikut, historisë dhe artit; jashtë saj ai i përket vetes, bindjeve dhe emocioneve të tij njerëzore. Aktor i madh Robert Ndrenika është një nga aktorët më të mëdhenj shqiptarë të të gjitha kohërave. Breza të tërë janë rritur me rolet e tij në teatër dhe kinematografi. Ai nuk është thjesht një aktor i suksesshëm, por një institucion më vete i artit shqiptar. Emri i tij lidhet me dhjetëra role që kanë hyrë në memorien kolektive të shqiptarëve. Nga “Horizonte të hapura”, “I teti në bronx”, “Kapedani”, “Koncert në vitin 1936”, “Në shtëpinë tonë”, “Mësonjtorja”, “Prefekti”, “Nëntori i dytë”, “Besa e kuqe”, “Shirat e vjeshtës”, “Shi në plazh” e deri te dhjetëra interpretime të tjera në teatër, Robert Ndrenika ka qenë një shkollë më vete interpretimi. Figura e tij artistike është ngritur mbi talentin, punën dhe përkushtimin shumëvjeçar ndaj skenës shqiptare. Vetëm roli i Qazim Mulletit tek filmi “Prefekti” do të mjaftonte që emri i tij të mbetej përgjithmonë në historinë e kinemasë shqiptare. Ndërsa personazhe të tjerë si Stefi, Agush Kalemi apo Fotaqi treguan dimensionin e jashtëzakonshëm të një aktori që dinte të lëvizte mes humorit, dramës dhe tragjikomikes me një natyrshmëri të rrallë. Deklarata spontane Por gjithë kjo pasuri artistike nuk mund dhe nuk duhet të fshihet nga një deklaratë spontane apo nga një simpati personale politike. Nuk mund të kryqëzohet një artist i madh sepse si qytetar ka zgjedhur të mbështesë dikë, ashtu siç miliona njerëz mbështesin parti, drejtues apo ekipe sportive të ndryshme. Dikush është me Partizanin, dikush me Tiranën; dikush majtas, dikush djathtas. Kjo është pjesë e pluralizmit dhe e lirisë individuale. Është e mundur që Robert Ndrenika të ketë simpati njerëzore për Erion Veliajn. Është gjithashtu e mundur që ai ta vlerësojë për investimet që janë bërë në art, kulturë, teatro apo aktivitete artistike gjatë kohës që Veliaj drejtoi Bashkinë e Tiranës. Kjo mbetet zgjedhje personale dhe nuk cenon aspak madhështinë e tij si artist. Problemi qëndron tek mënyra sesi shoqëria jonë reagon. Ne shpesh kalojmë menjëherë nga adhurimi në linçim publik. Një deklaratë e vetme mjafton që rrjetet sociale të harrojnë kontributet e një jete të tërë. Kjo është padrejtësi morale dhe mungesë kulture demokratike. Në vendet me traditë demokratike artisti ndahet nga bindja e tij politike. Askush nuk ua mohon veprat artistëve sepse votojnë majtas apo djathtas. Arti nuk është gjykatë politike. Një aktor nuk matet me deklaratat e momentit, por me atë që ka lënë në kulturën kombëtare. Robert Ndrenika ka lënë shumë më tepër sesa një fjali të komentuar në rrjetet sociale. Ai ka lënë personazhe, emocione, humor, lot dhe kujtime që jetojnë prej dekadash në publikun shqiptar. Rreziku Një komb që nuk respekton ikonat e tij artistike rrezikon të humbasë kujtesën kulturore. Kritika është normale dhe demokracia e lejon debatin, por debati nuk duhet të kthehet në fshirje të figurës së një artisti që i ka dhënë aq shumë kulturës shqiptare. Ndaj, përtej polemikave të ditës, duhet të dimë të ndajmë artistin nga qytetari. Robert Ndrenika mbetet një kolos i skenës shqiptare. Ndërsa Robert Ndrenika qytetar ka të drejtën e tij të mendojë, të ndiejë dhe të mbështesë kë të dojë. Pikërisht kjo ndarje është thelbi i një shoqërie demokratike dhe i qytetërimit kulturor.

Albert Z. Zholi: Robert Ndrenika mes artit dhe qytetarisë, mes madhështisë dhe kryqëzimit

-Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata …