Ragip Gjoshi: Pak dritë për njeriun që shkëlqen përjetësisht- AHMET QERIQI:NJË JETË E PËRKUSHTUAR PËR KOMBIN,LIRINË DHE KULTURËN

Profesor Ahmet Qeriqi, e kuptoi se liria është më shumë se një gjendje politike – është një përpjekje që synon të mbrojë kujtesën dhe të ruajë të vërtetën, për të garantuar që historia e kombit të mbetet e gjallë dhe e paprekur nga harresa.
——————————————————————–
Shkruar nga Rragip Gjoshi
Nekrolog përkujtimor si kronikë e kujtesës
Sot, ndërsa e kujtojmë, nuk flasim për fundin e një jete, por për vazhdimësinë e një drite. Sepse njerëzit si ai nuk largohen; ata shpërndahen në kujtesën kolektive.Ka njerëz që kalojnë nëpër kohë e epokë si kalimtarë. Dhe ka njerëz që bëhen vetë Epokë. Sot, me pijetet kujtoj një jetë që u shua, por për të dëshmuar një jetë që vazhdon- në emër, në kujtesë dhe në ndërgjegjen kolektive të një populli. Emra si Ahmet Qeriqi nuk i përkasin vetëm familjes, miqve, apo një brezi; ata i përkasin historisë morale të kombit. Ai ishte një njeri që jetoi për atdheun, një njeri i përkushtuar dhe pa kërkesa, i cili e zhvilloi jetën e tij në shërbim të atdheut,lirisë dhe kulturës. Ai nuk ishte njeri i privilegjeve, por i përkushtimit.
Nuk kërkoi poste, nuk kërkoi lavdi, nuk kërkoi shpërblim.Punoi për atdheun pa kontratë dhe pa kusht -dhe për vete mori vetëm ajrin e lirisë.Dhe ndoshta kjo është forma më e lartë e atdhetarisë.
Misionari i dritës-një jetë me përballje
Ahmet Qeriqi lindi më 24 dhjetor 1946 në Krojmir të Drenicës jugore, një trevë ku historia nuk rrëfehej- por jetohej. U rrit mes sfidave politike dhe kombëtare, ku vetëdija për lirinë nuk ishte ide abstrakte, por përvojë e përditshme. Qysh herët u përball me ndëshkimin për fjalën e lirë, burgosjet, ndalimet dhe survejimi që e përjetoi, nuk e thyen, por e forcuan. Sepse disa njerëz dalin nga burgu më të lirë sesa hynë. Ai zgjodhi dijen si rrugë rezistence. Studioi Gjuhë dhe Letërsi Shqipe, duke iu përkushtuar mësimdhënies dhe edukimit të brezave të rinj. Por edhe si profesor, ai mbeti nxënës i përhershëm i lirisë.
Për Ahmet Qeriqin, fjala shqipe nuk ishte thjesht një profesion, por një përgjegjësi kombëtare e morale. Ai e dinte se historia nuk ndërtohet vetëm nga fitoret, por nga qëndresa, dhe ai qëndroi. Çdo ditë ishte një përpjekje për t’i dhënë formë të vërtetës për kombin shqiptar.
Zëri i luftës dhe shkrimtari i kujtesës,që nuk u pajtua me heshtjen
Në vitet kur fjala survejohej dhe mendimi dënohej, Ahmet Qeriqi nuk heshti. Për të, gjuha shqipe nuk ishte profesion -ishte mision e përgjegjësi kombëtare.Ai e dinte se historia nuk ndërtohet vetëm nga fitoret, por nga qëndresa.Dhe ai qëndroi.
Gjatë Luftës Çlirimtare të Kosovës, Ahmet Qeriqi u bë një nga figurat kryesore të frontit informativ të rezistencës. Si pjesë drejtuese e radios “Kosova e Lirë”, e njohur si “Zëri i Lirisë”, ai e ktheu fjalën në një armë morale, që informonte dhe mobilizonte popullin për të besuar në fitoren e lirisë. Zëri i tij, i qetë dhe i sigurt, ishte drita që shndriste në errësirën e luftës.
Pas luftës, ai nuk kërkoi pushim, por vazhdoi përpjekjen për të ruajtur të vërtetën nga harresa. Si shkrimtar dhe studiues, ai ndërtoi një opus të gjerë veprash kushtuar historisë kombëtare dhe dramës shqiptare. Shkrimet e tij nuk kërkonin vetëm rrëfimin e ngjarjeve, por drejtësi historike, duke ndriçuar figura të harruara dhe ndihmuar në ruajtjen e kujtesës historike.
Ishte zëri i luftës (1998–1999).zëri i luftës çlirimtare të Kosovës, ai u bë një nga figurat më përfaqësuese të frontit informativ të rezistencës shqiptare.Ai e ktheu fjalën në pushkë lirie.
Në një kohë dhune – zëri i tij ishte qetësi.
Në një kohë errësire -zëri i tij ishte dritë.
Në një kohë pasigurie-zëri i tij ishte besim.
Ai kuptoi se lufta nuk zhvillohej vetëm në frontin ushtarak, por edhe në kujtesë, në narrativë dhe në ndërgjegjen kolektive. Përmes valëve të radios, ai informoi, mobilizoi dhe mbajti gjallë shpresën e popullit.Ai dëshmoi se lufta fitohet edhe me armë, por mbijeton vetëm përmes kujtesës.
Kultivuesi i mendësisë kombëtare
Ahmet Qeriqi ishte më shumë se autor i dhjetëra librave; ai ishte një edukator dhe kultivues i ndërgjegjes kombëtare. Përmes radios, shkrimeve dhe angazhimit kulturor, ai edukoi breza të tërë me frymën e përgjegjësisë qytetare dhe lirisë. Ai mbeti konsistent deri në fund — një intelektual i pa lodhur dhe një idealist që besonte se kultura dhe liria janë të pandashme.
Një jetë pa kërkesë për shpërblim
Ai i dha atdheut gjithçka: rininë, lirinë personale, profesionin, qetësinë familjare dhe fuqinë krijuese, dhe nuk kërkoi asgjë në kthim. Sepse për të, historia nuk ishte diçka që duhej përmendur, por duhej të mos harrohej. Ai la një trashëgimi të pasur – një shembull i njeriut që mbeti i pandryshuar në çdo epokë.
Epilog:Fjala që nuk shuhet
Një vit pas vdekjes së tij në vitin 2025, pikërisht në Ditën e mësuesit, mungesa e Ahmet Qeriqit ndihet si një boshllëk intelektual dhe një humbje e madhe për botën kulturore dhe mediatike shqiptare. Por figura të tilla nuk largohen plotësisht; ato mbeten të jetojnë në librat që shkruan, në idetë që mbrojtën dhe në ndërgjegjen që edukuan. Ahmet Qeriqi mbetet zëri që nuk pushoi së foluri për atdheun, deri në frymën e fundit. Jeta e tij ishte një zë i lirisë që mbetet përjetësisht i pranishëm në kujtesën kolektive të popullit shqiptar.
Faleminderit, profesor Ahmet Qeriqi – për fjalën që nuk u përkul, për qëndrimin vertikal që nuk u lodh, dhe për besimin që nuk u shua. Ahmet Qeriqi mbetet zëri që nuk pushoi së foluri për atdheun- deri në frymën e fundit.Sepse ka jetë që përfundojnë biologjikisht, por vazhdojnë historikisht.Dhe jeta e tij ishte pikërisht e tillë:një jetë e tërë zë i atdheut.Ahmet Qeriqi mbetet zëri që nuk pushoi së foluri për atdheun- deri në frymën e fundit. Një jetë e tërë zë i atdheut dhe lirisë.
Faleminderit, Ahmet Qeriqi:
për fjalën që nuk u përkul,
për qëndrimin që nuk u lodh,
për besimin që nuk u shua.
Krenarë për trashëgimtarët që le pas.
Krenarë për trashëgiminë që mbetet.
Historia tashmë flet me zërin tënd.
Pusho i qetë!
Drenicë, më 7 mars 2026

Kontrolloni gjithashtu

-Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata mbeten njerëz me bindje, dobësi, -Nuk mund të kryqëzohet një artist i madh sepse si qytetar ka zgjedhur të mbështesë dikë, ashtu siç miliona njerëz mbështesin parti, drejtues apo ekipe sportive të ndryshme. -Ne shpesh kalojmë menjëherë nga adhurimi në linçim publik. -Një deklaratë e vetme mjafton që rrjetet sociale të harrojnë kontributet e një jete të tërë. -Kjo është padrejtësi morale dhe mungesë kulture demokratike. Albert Z. ZHOLI Kam pasur fatin të zhvilloj shumë takime dhe intervista me aktorin e madh "Nderi i Kombit" Robert Ndrenika. Në jetën e përditshme ai është krejt ndryshe nga shpërthimi artistik që shohim në skenë apo në ekran. Një intelektual i qetë, i mençur, i kulturuar, me një finesë komunikimi që të bën menjëherë për vete. Në bisedë flet me maturi, me humor të hollë dhe me atë urtësi që vjen vetëm nga njerëzit që kanë jetuar shumë dhe kanë lexuar akoma më shumë. Ndërsa në skenë ai shndërrohet krejtësisht: shpërthen me energji, emocion dhe forcë interpretimi, duke e bërë publikun të qeshë, të mendojë apo të përlotet. Bisedat me të kanë qenë gjithmonë si orë mësimi. Nga çdo takim me Robert Ndrenikën merr diçka: kulturë, përvojë jetësore, filozofi të thjeshtë njerëzore dhe mbi të gjitha dashurinë për artin. Pikërisht ndaj, kur shoh reagimet e ashpra ndaj një deklarate të tij si qytetar, mendoj se duhet të dimë të ndajmë figurën e kolosit të skenës shqiptare nga bindjet apo simpatitë personale që ai mund të ketë në jetën e tij private. Debatet shterpw Ende në rrjetet sociale vazhdon të diskutohet deklarata e aktorit të madh shqiptar Robert Ndrenika gjatë paraqitjes së kryebashkiakut Erion Veliaj në seancën gjyqësore të kësaj të premteje. Në atë seancë një numër i madh artistësh kishin shkuar në mbështetje të Veliajt, ndërsa takimi më i komentuar ishte ai i Robert Ndrenikës me kryebashkiakun, pak minuta para nisjes së procesit. Fjalët e aktorit: “Ç’të mbeti nga burgu, do ta vazhdoj unë”, krijuan menjëherë reagime të shumta. Disa e interpretuan si humor të hidhur, disa si solidaritet njerëzor, të tjerë si mbështetje politike. Në rrjetet sociale shpërthyen debatet, kritikat, ironitë dhe madje sulmet personale. Por pikërisht këtu lind nevoja për një reflektim më të thellë: a duhet gjykuar një artist i madh për një deklaratë emocionale të bërë si qytetar? Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata mbeten njerëz me bindje, dobësi, simpati dhe preferenca personale. Një artist nuk jeton vetëm në skenë. Ai ka dy jetë: jetën artistike dhe jetën qytetare. Në skenë ai i përket publikut, historisë dhe artit; jashtë saj ai i përket vetes, bindjeve dhe emocioneve të tij njerëzore. Aktor i madh Robert Ndrenika është një nga aktorët më të mëdhenj shqiptarë të të gjitha kohërave. Breza të tërë janë rritur me rolet e tij në teatër dhe kinematografi. Ai nuk është thjesht një aktor i suksesshëm, por një institucion më vete i artit shqiptar. Emri i tij lidhet me dhjetëra role që kanë hyrë në memorien kolektive të shqiptarëve. Nga “Horizonte të hapura”, “I teti në bronx”, “Kapedani”, “Koncert në vitin 1936”, “Në shtëpinë tonë”, “Mësonjtorja”, “Prefekti”, “Nëntori i dytë”, “Besa e kuqe”, “Shirat e vjeshtës”, “Shi në plazh” e deri te dhjetëra interpretime të tjera në teatër, Robert Ndrenika ka qenë një shkollë më vete interpretimi. Figura e tij artistike është ngritur mbi talentin, punën dhe përkushtimin shumëvjeçar ndaj skenës shqiptare. Vetëm roli i Qazim Mulletit tek filmi “Prefekti” do të mjaftonte që emri i tij të mbetej përgjithmonë në historinë e kinemasë shqiptare. Ndërsa personazhe të tjerë si Stefi, Agush Kalemi apo Fotaqi treguan dimensionin e jashtëzakonshëm të një aktori që dinte të lëvizte mes humorit, dramës dhe tragjikomikes me një natyrshmëri të rrallë. Deklarata spontane Por gjithë kjo pasuri artistike nuk mund dhe nuk duhet të fshihet nga një deklaratë spontane apo nga një simpati personale politike. Nuk mund të kryqëzohet një artist i madh sepse si qytetar ka zgjedhur të mbështesë dikë, ashtu siç miliona njerëz mbështesin parti, drejtues apo ekipe sportive të ndryshme. Dikush është me Partizanin, dikush me Tiranën; dikush majtas, dikush djathtas. Kjo është pjesë e pluralizmit dhe e lirisë individuale. Është e mundur që Robert Ndrenika të ketë simpati njerëzore për Erion Veliajn. Është gjithashtu e mundur që ai ta vlerësojë për investimet që janë bërë në art, kulturë, teatro apo aktivitete artistike gjatë kohës që Veliaj drejtoi Bashkinë e Tiranës. Kjo mbetet zgjedhje personale dhe nuk cenon aspak madhështinë e tij si artist. Problemi qëndron tek mënyra sesi shoqëria jonë reagon. Ne shpesh kalojmë menjëherë nga adhurimi në linçim publik. Një deklaratë e vetme mjafton që rrjetet sociale të harrojnë kontributet e një jete të tërë. Kjo është padrejtësi morale dhe mungesë kulture demokratike. Në vendet me traditë demokratike artisti ndahet nga bindja e tij politike. Askush nuk ua mohon veprat artistëve sepse votojnë majtas apo djathtas. Arti nuk është gjykatë politike. Një aktor nuk matet me deklaratat e momentit, por me atë që ka lënë në kulturën kombëtare. Robert Ndrenika ka lënë shumë më tepër sesa një fjali të komentuar në rrjetet sociale. Ai ka lënë personazhe, emocione, humor, lot dhe kujtime që jetojnë prej dekadash në publikun shqiptar. Rreziku Një komb që nuk respekton ikonat e tij artistike rrezikon të humbasë kujtesën kulturore. Kritika është normale dhe demokracia e lejon debatin, por debati nuk duhet të kthehet në fshirje të figurës së një artisti që i ka dhënë aq shumë kulturës shqiptare. Ndaj, përtej polemikave të ditës, duhet të dimë të ndajmë artistin nga qytetari. Robert Ndrenika mbetet një kolos i skenës shqiptare. Ndërsa Robert Ndrenika qytetar ka të drejtën e tij të mendojë, të ndiejë dhe të mbështesë kë të dojë. Pikërisht kjo ndarje është thelbi i një shoqërie demokratike dhe i qytetërimit kulturor.

Albert Z. Zholi: Robert Ndrenika mes artit dhe qytetarisë, mes madhështisë dhe kryqëzimit

-Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata …