Bahri Bivolaku

Bahri Bivolaku: Politika e veshur me petkun e zemërimit

Zemërimi është më shumë tipar i fëmijës  të sëmurë, i cili vazhdimisht qanë dhe përmes të qarit kërkon diçka për ta realizuar

 

Thonë që e vërteta dhe politika janë në mardhënie të këqija mes tyre. E vërteta e ngritur për dikë si sajesë e veprimeve në bazë të inateve a përfitimeve të mundshme, e nxjerrë nga metoda egolitariste të bindjes së vartësve, ka dëmmin edhe më të adh politik, pasi krijon partizanë të çështjes e fanatik të bindjeve, ku mendimi racional, diskutimi humbë fuqinë. Një diskurs të tillë të të bërit politikë, kaherë e ka ndjekur Vetvendosja, gjersa sot këtë kurs, po mendon ta bartë edhe tek LDK-ja e aleatët e saj. Zemërimi i tepër nuk nuk krijon racionalitet e as ngritë alternativë e diskurs, por vetëm mllefosje për gjithçka që e rrethon. Lirimi nga ky zemërim i hapë mundësi të reja veprimit dhe jo zhurmave të krijuara artificialisht.

Në Kosovë, në jetën politike të saj, ka kohë që mungon dëgjimi empatik apo thënë më kuptueshëm dëgjimi me qëllim për t’u kuptuar. Mungesa e tillë ka nxjerrë në sipërfaqe zhurmën si mjet imponues të komunikimit të përcjellur edhe me veprime jodemokratike. Të bërit politikë me mungesën e vullnetit politik për t’u dëgjuar e veshur me mungesën e zemërimit, është e pamundur dhe të tillët në mendje do të jenë të robëruar apo jo të lirë. Zemërimi është më shumë tipar i fëmijut të sëmurë, i cili vazhdimisht qanë dhe përmes të qarit kërkon diçka për t’u realizuar. Kësaj rradhe do të nxjerrë në pah disa veprime e deklarime politike të nxjerrura me elementin e zemërimit dhe demonizimeve.

Demarkacioni, asociacioni dhe bisedimet LDK – Vetvendosje

Mendoj që opinioni do të duhej të informohej se cili është produkti nga bisedimet në mes Vetvendosjes e LDK-së me aleatë për demarkacionin e asociacionin e komunave. Karshi këtyre problemeve, këto parti kishin qëndrime diametralisht të kundërta. A thua si mund t’i harmonizojnë ato dhe cila na qenka oferta programore e tyre karshi këtyre problemeve?

 Para jo shum muajsh, Partia Vetvendosje,liderin e LDK-së Isa Mustafa e gjuante me vezë, shishe, sulmonte eskorten e tij e madje nga sulmet nuk ja kursente as familjen në shtëpi. Sot po të njejtës parti e lider i çojnë kërkesë për bashkëqeverisje dhe u thurin lavde. A thua ku mbeten parimet politike të proklamuara gjatë fushatës? Ky është amoraliteti politik atëherë e sot. A thua cila është përgjigjia e LDK-së për këto qëndrime e veprime.

Nëse para pak muajsh Dardan Molliqaj në fjalën e tij drejtuar Këshillit të Përgjithshëm të VV dhe aktivistëve, duke i ftuar për të vazhduar me aktivitete dhe realizuar synimin e përmbysjes së shtetit të Kosovës si projekt siç e quajti ai ndërkombëtar, sot synojnë qeverisjen e po këtij shteti. A thua LDK-ja është pro këtyre qëndrimeve, apo si mund të bëhet një program unik i qeverisjes mes këtyre dyjave?

Ndjenja e shqiptarve që jetojnë në territoret e tyre, por jashtë Shqipërisë Londineze për flamurin kombëtar është e madhe, por se të luhet me atë ndjenjë për përfitime politike është amorale. Me këtë ndjenjë luajtën drejtuesit e VV duke bërë veprime populiste dhe duke përdhosur flamurin shtetëror të Kosovës. Do të isha dakord me veprimin sikur këta patriotë politikanë të shkonin edhe në veri të vendit dhe flamurin e Serbisë ta përdhosnin e zëvendësonin me atë kombëtar, apo presin që dikush tjetër ta çlirojë e vendosë flamurin e Kosovës e që më pas të bëjnë veprimin gjoja atdhetarë. Duan bashkim kombëtar të njerëzve apo të territoreve të tillët? Nuk e di a do t’i bashkohej LDK-ja veprimeve të tilla, apo Vetvendosja do të heq dorë nga ato, duke treguar se i kishte vetëm për agjenda politike apo edhe fushata elektorale.

Po e përmbyllë këtë diskurs me një proverbë, e cila iu dedikohet paraqitjeve të mëhershme të Driton Selmanaj dhe sot të Ilir Dedës. “Çka hanë dhelprat? Gjithçka që gjejnë. E kur nuk gjejnë asgjë, hanë diçka tjetër.” Adresimi ka të bëjë me qëndrimet e tyre rreth Gjykatës Speciale. Është sa e çuditshme, po aq edhe e pamoralshme që me burgosje eventuale të dikujt me dosje të sajuara nga Beogradi, të kërkohen avantazhet politiko-partiake. Këtë diskurs kanë mjerisht këta dy deputetë të Kuvendit të Republikës së Kosovës. Mbase në këtë çështje, LDK-ja e Vetvendosja lehtë mund të dakordohen.

Kontrolloni gjithashtu

-Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata mbeten njerëz me bindje, dobësi, -Nuk mund të kryqëzohet një artist i madh sepse si qytetar ka zgjedhur të mbështesë dikë, ashtu siç miliona njerëz mbështesin parti, drejtues apo ekipe sportive të ndryshme. -Ne shpesh kalojmë menjëherë nga adhurimi në linçim publik. -Një deklaratë e vetme mjafton që rrjetet sociale të harrojnë kontributet e një jete të tërë. -Kjo është padrejtësi morale dhe mungesë kulture demokratike. Albert Z. ZHOLI Kam pasur fatin të zhvilloj shumë takime dhe intervista me aktorin e madh "Nderi i Kombit" Robert Ndrenika. Në jetën e përditshme ai është krejt ndryshe nga shpërthimi artistik që shohim në skenë apo në ekran. Një intelektual i qetë, i mençur, i kulturuar, me një finesë komunikimi që të bën menjëherë për vete. Në bisedë flet me maturi, me humor të hollë dhe me atë urtësi që vjen vetëm nga njerëzit që kanë jetuar shumë dhe kanë lexuar akoma më shumë. Ndërsa në skenë ai shndërrohet krejtësisht: shpërthen me energji, emocion dhe forcë interpretimi, duke e bërë publikun të qeshë, të mendojë apo të përlotet. Bisedat me të kanë qenë gjithmonë si orë mësimi. Nga çdo takim me Robert Ndrenikën merr diçka: kulturë, përvojë jetësore, filozofi të thjeshtë njerëzore dhe mbi të gjitha dashurinë për artin. Pikërisht ndaj, kur shoh reagimet e ashpra ndaj një deklarate të tij si qytetar, mendoj se duhet të dimë të ndajmë figurën e kolosit të skenës shqiptare nga bindjet apo simpatitë personale që ai mund të ketë në jetën e tij private. Debatet shterpw Ende në rrjetet sociale vazhdon të diskutohet deklarata e aktorit të madh shqiptar Robert Ndrenika gjatë paraqitjes së kryebashkiakut Erion Veliaj në seancën gjyqësore të kësaj të premteje. Në atë seancë një numër i madh artistësh kishin shkuar në mbështetje të Veliajt, ndërsa takimi më i komentuar ishte ai i Robert Ndrenikës me kryebashkiakun, pak minuta para nisjes së procesit. Fjalët e aktorit: “Ç’të mbeti nga burgu, do ta vazhdoj unë”, krijuan menjëherë reagime të shumta. Disa e interpretuan si humor të hidhur, disa si solidaritet njerëzor, të tjerë si mbështetje politike. Në rrjetet sociale shpërthyen debatet, kritikat, ironitë dhe madje sulmet personale. Por pikërisht këtu lind nevoja për një reflektim më të thellë: a duhet gjykuar një artist i madh për një deklaratë emocionale të bërë si qytetar? Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata mbeten njerëz me bindje, dobësi, simpati dhe preferenca personale. Një artist nuk jeton vetëm në skenë. Ai ka dy jetë: jetën artistike dhe jetën qytetare. Në skenë ai i përket publikut, historisë dhe artit; jashtë saj ai i përket vetes, bindjeve dhe emocioneve të tij njerëzore. Aktor i madh Robert Ndrenika është një nga aktorët më të mëdhenj shqiptarë të të gjitha kohërave. Breza të tërë janë rritur me rolet e tij në teatër dhe kinematografi. Ai nuk është thjesht një aktor i suksesshëm, por një institucion më vete i artit shqiptar. Emri i tij lidhet me dhjetëra role që kanë hyrë në memorien kolektive të shqiptarëve. Nga “Horizonte të hapura”, “I teti në bronx”, “Kapedani”, “Koncert në vitin 1936”, “Në shtëpinë tonë”, “Mësonjtorja”, “Prefekti”, “Nëntori i dytë”, “Besa e kuqe”, “Shirat e vjeshtës”, “Shi në plazh” e deri te dhjetëra interpretime të tjera në teatër, Robert Ndrenika ka qenë një shkollë më vete interpretimi. Figura e tij artistike është ngritur mbi talentin, punën dhe përkushtimin shumëvjeçar ndaj skenës shqiptare. Vetëm roli i Qazim Mulletit tek filmi “Prefekti” do të mjaftonte që emri i tij të mbetej përgjithmonë në historinë e kinemasë shqiptare. Ndërsa personazhe të tjerë si Stefi, Agush Kalemi apo Fotaqi treguan dimensionin e jashtëzakonshëm të një aktori që dinte të lëvizte mes humorit, dramës dhe tragjikomikes me një natyrshmëri të rrallë. Deklarata spontane Por gjithë kjo pasuri artistike nuk mund dhe nuk duhet të fshihet nga një deklaratë spontane apo nga një simpati personale politike. Nuk mund të kryqëzohet një artist i madh sepse si qytetar ka zgjedhur të mbështesë dikë, ashtu siç miliona njerëz mbështesin parti, drejtues apo ekipe sportive të ndryshme. Dikush është me Partizanin, dikush me Tiranën; dikush majtas, dikush djathtas. Kjo është pjesë e pluralizmit dhe e lirisë individuale. Është e mundur që Robert Ndrenika të ketë simpati njerëzore për Erion Veliajn. Është gjithashtu e mundur që ai ta vlerësojë për investimet që janë bërë në art, kulturë, teatro apo aktivitete artistike gjatë kohës që Veliaj drejtoi Bashkinë e Tiranës. Kjo mbetet zgjedhje personale dhe nuk cenon aspak madhështinë e tij si artist. Problemi qëndron tek mënyra sesi shoqëria jonë reagon. Ne shpesh kalojmë menjëherë nga adhurimi në linçim publik. Një deklaratë e vetme mjafton që rrjetet sociale të harrojnë kontributet e një jete të tërë. Kjo është padrejtësi morale dhe mungesë kulture demokratike. Në vendet me traditë demokratike artisti ndahet nga bindja e tij politike. Askush nuk ua mohon veprat artistëve sepse votojnë majtas apo djathtas. Arti nuk është gjykatë politike. Një aktor nuk matet me deklaratat e momentit, por me atë që ka lënë në kulturën kombëtare. Robert Ndrenika ka lënë shumë më tepër sesa një fjali të komentuar në rrjetet sociale. Ai ka lënë personazhe, emocione, humor, lot dhe kujtime që jetojnë prej dekadash në publikun shqiptar. Rreziku Një komb që nuk respekton ikonat e tij artistike rrezikon të humbasë kujtesën kulturore. Kritika është normale dhe demokracia e lejon debatin, por debati nuk duhet të kthehet në fshirje të figurës së një artisti që i ka dhënë aq shumë kulturës shqiptare. Ndaj, përtej polemikave të ditës, duhet të dimë të ndajmë artistin nga qytetari. Robert Ndrenika mbetet një kolos i skenës shqiptare. Ndërsa Robert Ndrenika qytetar ka të drejtën e tij të mendojë, të ndiejë dhe të mbështesë kë të dojë. Pikërisht kjo ndarje është thelbi i një shoqërie demokratike dhe i qytetërimit kulturor.

Albert Z. Zholi: Robert Ndrenika mes artit dhe qytetarisë, mes madhështisë dhe kryqëzimit

-Shoqëria shqiptare shpesh ka prirjen t’i vendosë figurat publike në piedestal, duke harruar se ata …